Onderwijsinspectie

Na een telefoontje en een mailtje 1 maand geleden was het afgelopen donderdag zo ver. Controle van ons huisonderwijs door 2 onderwijsinspecteurs. Ik was vooral benieuwd naar hoe zo een inspectie zou verlopen. Zouden die inspecteurs meevallen? Zouden ze verwachten dat we echt handboeken van voor naar achter volgen? En wat moest ik voorbereiden voor die inspectie?

Op zich was er niet iets echt wat ik moest doen tegen dat de inspectie zou komen. Mijn uitgewerkte planning loopt nog tot een stukje in de toekomst, mijn agenda is op het einde van elke dag bijgewerkt en onze kaften en handboeken zijn op orde. Normaal gingen we het weekend voor de inspectie nog skiën maar een appendix die er liever dringend uit wou, besliste daar anders over. Na een dringende operatie had ik plots een weekendthuis in plaats van een weekend in de Alpen. En dus had ik tijd om na te denken over die inspectie en vooral om er voor te zorgen dat ik toch alles goed zou verwoorden bij de inspectie, ook als ik me nog minder goed moest voelen van de operatie. En dus begon ik aan een bundel te schrijven met daarin alles rond ons huisonderwijs. Het werd een bundel waarin ik onze visie op huisonderwijs uitlegde, op welke manier we plannen, welke extra tools we gebruiken buiten handboeken, hoe we zorgen dat we vakoverschrijdend werken en hoe we evalueren. Om tot slot te eindigen met een heleboel foto’s waarin ze een beeld kregen van ons huisonderwijs. De dag voordien werden alle boeken, tijdschriften, spelletjes, … klaargelegd in mooie stapeltjes en we waren klaar voor de inspectie.

Om precies 11 uur ging  de bel en ik kreeg twee vriendelijke inspecteurs over de vloer. Tegen dat ik terug kwam met hun tas koffie waren ze al onder de indruk van mijn stapeltjes en van de bundel die ik had klaar gemaakt. En toen kwam de vraag om ons huisonderwijs te schetsen. En dat was ook meteen het begin van een leuke babbel en van veel uitleg van mijn kant voor meer dan een uur. Het leuke vond ik dat ze oprecht vertelden dat ze genoten van mijn aanpak maar dat ze ook zeiden dat ze er zelf zo veel zin in kregen dat ze mee dachten in dingen waar we nog in aan het groeien zijn en dat ze daar ook tips bij gaven. En net dat vind ik altijd leuk, want als iemand alleen maar zegt dat het goed is, dan heb ik niets bijgeleerd. En ik wil meningen en ideeën horen zodat ik er kan over nadenken en ook daar weer mee aan de slag kan gaan.

Maar wat vonden ze nu zoal zo fijn aan ons huisonderwijs? En hiermee wil ik absoluut niet zeggen dat het tegengestelde of het anders doen niet ok is. Maar dit is hoe wij werken en dat werd door deze inspecteurs enorm geapprecieerd.

Onze planning. Ik hou er van om nieuwe ideeën of kansen op te nemen in onze planning, bv als er iets in de actualiteit gebeurt of Thijssen vertelt over iets waarin hij geïnteresseerd is. Maar ik hou graag het overzicht over wat we te doen hebben voor elk vak tegen wanneer als we onze graden willen blijven volgen en ik weet ook graag wat ik daar meteen aan kan koppelen van leerstof. Om zo geen kansen te laten liggen.
Dus ze vonden onze jaarplanning, onze lijst met alle doelen per vak, onze takenlijst per week van elk vak en onze weekplanning dan ook erg leuk. En daarom betekent niet dat we alles per vak doen, maar ik spit het voor mijn planning wel uit tot het niveau van elke doel voor elk vak. Ook vonden ze het fijn dat we met deze planning groeien in het zelfstandig plannen door Thijssen. Op dit moment plant Thijssen aan de hand van de takenlijst per week per vak helemaal zelf zijn week wanneer we welk vak samen doen als lesmoment of wanneer hij zelfstandig werkt.
Onze jaarplanning ligt daarom ook niet qua volgorde vast of eigenlijk moet ik zeggen onze graadsplanning en voor sommige vakken zelfs onze twee-laatste-graden-planning. Het is eerder een lijst met wat we moeten doen en een planning van wat een logische volgorde lijkt, maar die volgorde kan absoluut veranderen. En is ook al vaak veranderd dit jaar.
Ook staan er in onze plannen ontwikkelingsdoelen. Het hoofdpunt ligt voor ons dit jaar op zelfstandigheid. En daar is hij al een heel stuk in gegroeid. Deze doelen zijn helemaal uitgewerkt tot op kleine niveaus, zodat ik goed weet wat de volgende stap is en dat ik  niet per ongeluk 10 stappen tegelijk wil zetten. Want laat dat nu net mijn probleem zijn en daar behoedt die planning mij nu toch wel net weer voor.

Onze tools. We werken ook via Google Classroom zodat ook Thijssen met een systeem gelijkaardig aan Smartschool leert werken. Maar we gebruiken ook heel veel online mogelijkheden. En die hebben jullie al eerder te zien gekregen op mijn blog, maar ik blijf er gewoon verliefd op: Ted Ed, Crash Course, Niouzz, CNN10, BBC Lingohack, 1jour1actu, MythBusters, … Maar er zijn ook old-school-tools die we gebruiken, zoals onze woordkaartjes voor Frans. Daar noteren we alle nieuwe woorden op die we die week tegenkomen en we oefenen die woordjes dan regelmatig door ze gewoon op te zeggen of een verhaal rond een woord te verzinnen of zo. En we gebruiken ook gezelschapsspelletjes, puzzels, leesboeken, …

Ons vakoverschrijdend werken. De keuze waarover ik jullie een paar weken geleden schreef op mijn blog – starten met kwantummechanica en dan top naar bottom werken – vonden ze super. Ik toonde hen hoe we vanuit een woord “deeltje” in onze bundel van kwantummechanica werken rond wat is het kleinste deeltje? Wat zit er in? Dus dan hebben we alles rond de atomen, atoommodellen, PSE, … aangepakt.  Of als we “energie” tegen komen vragen we ons af wat energie is? En wat is dan arbeid? En wat een kracht en hoe berekenen we die? En dan hebben we plots goniometrie nodig en de Stelling van Pythagoras. En veel van die items behandelen we meteen voor de tweede en derde graad.
Maar we zijn ondertussen ook gestart met te werken rond “Dag van…” Zo werkten we vorige week rond “Dag van de mensenrechten” en koppelden we meteen ons fel besproken migratiepact er aan en hadden we het over de werking van de regering, verkiezingen, maar ook over de VN, wat mensenrechten zijn, de ontwikkeling van de mensenrechten doorheen de geschiedenis. En we keken de filmpjes er rond in verschillende talen. Dus dat waren meteen heel wat vakken op onze teller. Deze week staat precies vandaag “Dag van de migrant” op ons programma.
Net die actualiteit bijhouden vinden we belangrijk. Enerzijds omdat je mooie kapstokken krijgt voor je leerstof maar ook omdat het je ook toelaat om mee te kunnen praten in een groep en net dat is soms net iets moeilijker met autisme.
Ik toonde hen ook wat we doen rond “In Vlaamse Velden” en de supertoffe krantjes van Die Keure die er bij horen. We doen dan uiteraard geschiedenis maar we ontleden ookhet gedicht “In Flanders Fields” naar ritme en rijmschema, schrijven twitterberichten in het Frans, gaan een geocache in Halen doen rond de eerste wereldoorlog, …
En nog net op het einde van dit onderdeeltje te bespreken dacht ik aan de vakantieboekjes die we samen maken. Onze reis uitgestippeld maar ook met extra info die we opzochten rond hoe een vliegtuig precies werkt, wat is het noorderlicht of verhalen rond de Griekse mythologie,…

VlaamseVelden

Onze evaluatie. Toetsen doen we niet, dus dat was ook meteen de boodschap. Waarom? Het lijkt bijna belachelijk als je 1-op-1 werkt om dan te toetsen. Ik heb een veel beter zicht op wat Thijssen kan en wat nog niet, dan een toets me kan vertellen. En eigenlijk zou ik dan bij een toets enkel de stressbestendigheid testen. En die is toch niet hetzelfde als je een toets gewoon thuis 1-op-1 maakt. Dat oefenen we al tijdens de examens op de examencommissie. Maar Thijssen werkt wel heel veel zelfstandig. Dus de zelfstandige oefeningen kijk ik na en ik haal er uit waar er nog hiaten zitten. Dat kan zijn in de leerstof zelf maar ook bv in vragen leren ontleden. En dan gaan we daar specifiek mee aan de slag. Maar een punt geven op zo zelfstandig werken doe ik nooit. Of hij moet een stuk zelfstandig verwerken en dan praten we daarna er samen over. Het zijn die dingen die onze evaluatie zijn. Of we filmen een spreekoefening en gaan samen kijken wat er aan verbeterd zou kunnen worden en sturen het filmpje ook wel door naar iemand die veel beter is in de taal om een objectieve en onderbouwde mening te krijgen. En ik wil vooral dat hij zichzelf leert evalueren. Waar moet ik verder op oefenen en wat is gekend en hier dan net ruimte voor geven en niet zomaar verder gaan in de leerstof, of net sneller verder gaan in de leerstof.
En ik hou onze vooruitgang ook bij in mijn Excelbestand, zowel qua doelen in de leerstof die per graad moeten gehaald worden als hoe onze ontwikkelingsdoelen evolueren.

Maar het leuke is dat er tijdens ons gesprek over en weer ook tips kwamen van de inspecteurs. En ze zeiden dan ook dat ze helemaal niet wilden zeggen dat het al niet goed was wat ik deed, maar dat zoveel zin er in kregen dat ze zelf ook ideeën hadden. En dat vind ik nu net fijn. Ze gaven me tips rond waar ik ontwikkelingsdoelen kan vinden, of tips rond op termijn samenwerken met een school, of tips rond hoe leren omgaan met vragen op papier interpreteren.

En toen waren we al meer dan een uur verder. Het was voor hen niet nodig om Thijssen zelf nog te spreken maar het mocht wel. Zelf wou ik dat wel vertelde ik hen want ook dat is net weer een goede oefening voor Thijssen. En ook dat was een tof gesprek met vragen rond hoe Thijssen zich voelde, of hij nog vrienden zag, of hij het leuk vond, …

En toen was onze inspectie voorbij. Mijn nieuwsgierigheid was beantwoord. Blij met de positieve feedback en leuke tips. Blij met de positieve inspecteurs die meedachten. Blij met de appreciatie. Maar ook blij dat ik terug een beetje kon rusten na mijn operatie en even kon gaan liggen. 😉

48368142_10218347500778643_6111767710935285760_n

 

 

Advertenties

Tot wat een zaterdagochtendgesprek kan leiden!

Zaterdagochtend 8:15 Joeri en ik zijn vol enthousiasme in een gesprek verwikkeld over ons werk, Dirkje is al mee naar Medialaan om te helpen en Thijssen komt naar beneden. Ik herinner me plots dat hij me gisteravond heeft zitten vertellen over kwantummechanica en Schrödingers kat. Maar ik was toen zo moe (het was ook al 23u30) dat ik eigenlijk gewoon wat heb geknikt. Natuurlijk heb ik daar een kans laten liggen en dus vraag ik even wat hij daar eigenlijk mee had gedaan tijdens zijn zelfstandig werken op vrijdagnamiddag. En dat gesprek wat toen volgde houdt me nu toch al 3u bezig om na te denken over ons huisonderwijs.

Even schetsen wat de aanleiding was tot het gesprek. Thijssen gaat niet graag mee naar de boekenbeurs omwille van de drukte maar Joeri en ik hadden daar een boek gezien wat hem zeker zou interesseren dachten we, namelijk “Het antwoord op de grote vragen” van Stephen Hawking. Hij vindt het een zalig boek: wetenschappen gecombineerd met filosofie. (Ik moet hem op zijn woord geloven want ik heb het nog niet gelezen.) Hij had daar dus iets gelezen over kwantummechanica tijdens zijn zelfstandig werken op vrijdagnamiddag en was gaan zoeken op Youtube (Google is al achterhaald tegenwoordig) naar meer info hierover en was ook zo terecht gekomen bij het experiment van Schrödingers kat. Dus de takenlijst was blijven liggen omdat dit zijn interesse had gewekt.

BoekStephenHawking

Terug naar deze zaterdagochtend, 3u geleden. Hij begon ons uit te leggen wat schrodingerkwantummechanica eigenlijk inhoudt en wat het experiment van Schrödingers kat eigenlijk wou zeggen. Een hele boterham op zaterdagochtend, dat kan ik je vertellen. Je hebt dat wel ooit ergens op school gehad, ergens in een grijs verleden, maar het behoort nu niet dadelijk tot mijn parate kennis. Dus wat boeken erbij genomen die we hier hadden liggen en we kregen er hele leuke gesprekken over. Maar zoals bij elk goed gesprek neemt het ene onderwerp je mee naar het andere onderwerp.

Zo kwamen we terecht bij de vraag “hoe integreer je dat in je opleiding in het secundair?”. Thijssen zou veel liever hier over leren dan te leren bij chemie wat een homogeen of heterogeen mengsel is, of over de terugkaatsing van licht bij Fysica, of over een fictief vraagstuk rond gelijkvormige driehoeken. (Hij kijkt dus ook al uit naar de universiteit om volledig in zijn interesse te kunnen studeren.) Ik moet ook toegeven dat hij dat vaak al allemaal weet en het dus saai vindt. Hij heeft dat al lang allemaal ontdekt via Youtube. Maar ik ben dan bang dat hij toch ergens basis mist. Dus het gesprek ging over vastzitten aan oude systemen en in hokjes denken en hoe snel je vervalt om terug in hokjes te denken. Waarom durven we in een school of in huisonderwijs dat thema toch niet vol aan te pakken en te kijken waar het ons brengt? Omdat er verplichte examens zijn op het einde van de rit natuurlijk en dat je daar wel voor wil slagen. Dus vertelde ik hem over de school van het Nikée project in Roermond en over het Science programme van Universiteit Maastricht. Dat bracht ons naar een gesprek over hoe je als “opleider” moet omgaan met die vragen: moet je meer weten of moet je durven loslaten en samen outside_boxop onderzoek uit gaan. Dat bracht ons bij het idee dat creativiteit zo belangrijk is in je opleiding en ook om te kijken wat je kan doen met je kennis. Zo kwamen we op “thinking out of the box”. Hoe moeilijk dat is en dat je al snel dreigt te vervallen in de gewone structuren die iedereen kent en accepteert. Ook in ons huisonderwijs moesten we concluderen en Thijssen kon het zelfs op zijn strategieën in zijn games betrekken. Hoe snel neem je over wat anderen doen, zonder kritisch te zijn en anders proberen te denken.

Dat anders denken bracht ons tot de vraag “Waar denk je over?”. Thijssen vindt het heerlijk om zichzelf hypothetische vragen te stellen en daarover na te denken en dan filmpjes gaan te kijken en bij te leren en uit te zoeken of dat zou kunnen of niet. Behoorlijke pittige vragen. Hij heeft een systeem bedacht in zijn hoofd om een vliegtuig via rotatie te laten werken. (Te ingewikkeld om in een blogje over huisonderwijs neer te schrijven op een zaterdagmiddag.) Maar wat hij bij die uitleg allemaal gebruikte aan kennis over fysica. Ik werd even stil. Hij gaf ook toe dat hij weet dat het niet kan werken op die manier maar dat hij toch is blijven doordenken omdat zijn hypothese heel lang gestaafd werd door al zijn ideeën. Knap! Want hoe zou je anders ooit tot oplossingen kunnen komen als je niet verder durft denken, zelfs als je weet dat het niet zal kunnen. (Dus dat gesprek bracht ons weer over de verschillende soorten mensen met verschillende capaciteiten en interesses.) Ik vond dit idee van zijn hypotheses die rondzwerven in zijn hoofd veel te mooi om te laten schieten. Alleen weet ik het niet wat mooischriftdoor dat hoofd gaat. Ik kan niet in zijn hoofd kijken. En hij zegt dan ook dat hij het soms al niet meer weet tegen dat hij beneden komt, maar dat het wel nog ergens in zijn hoofd zit. Dus hebben we samen zijn mooi schrift (wat hij ooit in Spanje kocht) langs zijn bed gelegd om daar zijn ideeën, vragen, bedenkingen te kunnen optekenen.

En toen toen waren we eigenlijk allebei moe. Ondertussen was het zaterdagochtend 9:45 en we hadden al heel wat bijgeleerd allebei. Dat gesprek had ons heel veel energie gegeven in ons hoofd, maar onze energie om te praten was op. Dus mijn hoofd ging op 200% verder. Waarom kunnen we nu niet die kwantummechanica induiken. Ben ik zo bang om basis te missen in zijn opleiding? Ben ik bang om los te laten en echt af te stappen van mijn vakfiches die gezien moeten worden naar de examens toe? We proberen nu al veel in projecten te werken en anders te leren. Maar ik krijg het nog wel altijd betrokken op leerstof van de tweede graad en dan wat extra buiten de vakfiches. Maar durf ik echt gaan los te laten en gewoon te starten met iets uit de kwantummechanica wat hem interesseert en eigenlijk van daaruit naar onder toe te werken. De dingen die we tegenkomen uit te zoeken en zo naar de basis te gaan? Het is niet hoe het normaal werkt in ons onderwijs in het secundair. Durf ik dit?

Eerlijk? Ik weet het niet. Komt er bij dat ik op 13 december onderwijsinspectie heb voor ons huisonderwijs. (Krijg je een negatieve inspectie dan krijg je opnieuw een inspectie binnen een 2-tal maanden. Is deze inspectie terug negatief moeten de kinderen terug naar school.) Is dit het moment om om te schakelen? Maar ik ga toch ook niet een interesse in leren en ontdekken de kop indrukken omdat we inspectie krijgen?! Dan zijn we toch fout bezig? Of niet durven te schakelen omdat ik natuurlijk zelf toch ook wel in vakjes ben opgeleid en ik durf al wel 3,4 … 5 vakjes samen nemen. Maar durf ik de vakjes gewoon afbreken?

Resultaat? Veel denkwerk. Ik had gehoopt dat het schrijven van een blogje me opzoekwerkduidelijkheid gaf, maar dat is nog niet. Mijn hoofd is op dit moment ook zonder vakjes en alle gedachten schieten nog rond. Daarboven moet het wel nog in vakjes vallen om te kunnen beslissen hoe we dit kunnen aanpakken. Maar het gesprek heeft me wel bakken energie gegeven. Het programma voor het weekend is dus lichtjes gewijzigd. Ik ga uitzoeken hoe ik het kan aanpakken en hoe we dus van gespecialiseerd naar basis toe kunnen werken en hoe ik echt kan loslaten. We zullen zien wat het resultaat gaat zijn.

Het was alleszins een zaterdagochtendgesprek dat ons huisonderwijs op zijn grondvesten deed daveren! 

Onze planning dit huisonderwijsjaar

Met 2 extreem wispelturige ADHD’ers in huis – man en dochter- en een zoon met ASS en ADHD, kunnen we niet zonder planning. Of eigenlijk moet ik zeggen dat ik niet zonder kan. Op die manier weet ik op welke ADHD-kar ik kan springen en iedereen kan meenemen en welke ADHD-kar ik bewust moet laten voorbij rijden en gewoon eens moet knikken naar die kar. Vroeger zat die planning in mijn hoofd maar met ons huisonderwijs wordt hij elk jaar beter en beter neergeschreven. Of getypt moet ik dit jaar zeggen. Mijn jaarplanning houdt dus niet alleen de leerstof in maar ook ruimte voor uitstappen, vakanties, en natuurlijk marges om op spontane karren te kunnen springen.

Mijn manier van plannen en hoe ver in het plannen gaan is al elk jaar van het huisonderwijs gewijzigd en soms ook nog wel eens tussendoor. Dit jaar wil ik alles digitaal doen. Dus Excel is mijn beste vriend voor dit schooljaar, samen met Google Classroom. De reden hiervoor is simpel. Thijssen is heel erg gegroeid in zijn huisonderwijs en ik ga terug freelancen. Dus heb ik iets nodig waar we beide altijd en overal aankunnen. De digitale “cloud” in dus!

terubblikMijn planning begint eerst met nadenken over het afgelopen schooljaar. Je doet dat continu en stuurt continu bij. Maar ik vind het fijn om 2 keer per jaar toch even eens neer te schrijven waar ik vind dat Thijssen gegroeid is, nog moet groeien, wat we anders moeten aanpakken, waar er werkpunten voor een bepaald vak liggen en mijn voornemens er bij noteren. En vooral de vorige versies nalezen, helpt altijd. Ik zie waar ik dingen uit het oog verloren ben en waar ik te veel tijd aan heb besteed. Langzaam wordt mijn beeld van hoe ik het dit jaar wil aanpakken dus minder wazig. Dat gaat zowel over het tijdschema dat we volgen elke dag, als de accenten die ik wil leggen qua attitudes. Het gaat me dan absoluut nog niet over wat we voor welk vak gaan behandelen.
Bijvoorbeeld ons tijdschema liep goed vorig jaar, dus dat houden we aan. Op het laatst zijn we gaan werken met een lijst met zelfstandige taken voor de hele week en moest hij die inplannen per dag. Dat liep ook goed, dus dat houden we ook. Maar dit jaar gaan we een stapje verder proberen te gaan. Hij zal nu een lijst krijgen per week van elk vak met daarop wat er aan les moet gegeven worden, wat hij zelfstandig kan doen, wat hij moet onderzoeken, … en dan mag hij zelf bepalen wat wanneer. Op die manier leert hij om aan te voelen wat hij best doet op een goede dag en wat hij beter kan doen op een minder goede dag. Of dat is toch de bedoeling. Naast werken op zelfstandigheid wil ik ook werken aan schrijfcapaciteiten: tekstopbouw, verzinnen, schematiseren, essentie, … Het zijn dus allemaal van die dingen die zich eerst vormen in mijn hoofd.

tabbladenExcel

examenplanningDaarna heb ik dit jaar in Excel met heel wat tabbladen gewerkt. Eén tabblad daarvan is de examenplanning. Sommige examens liggen al mooi met datum vast maar ik vind het belangrijk nu we aan een nieuwe graad beginnen dat we even plannen welke vakken we over de 2 jaar uitdoen. Nu dat loopt niet exact, want we moeten nog Frans doen van de eerste graad, maar hebben ook al Engels van de tweede graad gedaan. Maar door al een ruwe schatting te maken van wanneer welk examen, weten we met welke vakken we gaan beginnen en in welke tempo. Dus eigenlijk is dit al een eerste soort ruwe planning.

jaarplanningIn een ander tabblad “jaarplanning” heb ik mooi ons heel jaar uitgezet. Elke dag een kolom en voor de verschillende vakken een rij. En dan de maanden mooi in blok onder elkaar. Schoolvakanties mooi geblokkeerd want dan zijn er altijd plannen met de vrienden. Ook geblokkeerd wanneer we zelf op vakantie gaan, want dat is dan weer altijd net buiten de schoolvakanties. Zijn er al belangrijke feesten of events? Dan moeten we de dag ervoor en de dag erna het meestal rustiger aan doen. Zijn er hobby’s ’s avonds? Dan moeten we misschien wat vroeger eindigen om terug een rustig hoofd te krijgen. Daarna begin ik te bepalen hoeveel werktijden van 30 minuten we elke dag gaan voorzien voor de “echte” vakken. Dat is nooit tot tegen het maximum want er moet tijd over zijn voor een werktijd actua, een werktijd om te tekenen, een werktijd om te skateboarden, een werktijd om te programmeren, een werktijd om te …. En gewoon een werktijd om niets te doen als het geen goede dag is of als er onverwachte ADHD-karren komen voorbij gereden. Vervolgens ga ik per vak plannen hoeveel werktijden we er aan willen en kunnen besteden per dag. Via formules laat ik onmiddellijk controleren of mijn totaal aantal uren per dag niet groter wordt dan mijn gepland aantal uren. Met een kleurtje krijg ik dan een signaal. Tot slot maak ik per vak de som per maand en tot en met het geplande examen.

inhoudsopgaveDe volgende stap voor mij is dan om de inhoudsopgaven van de boeken die we zullen gebruiken erbij te nemen en beginnen uit te rekenen hoeveel pagina’s we per lestijd moeten behandelen in functie van de lestijden die ik heb gepland tot aan het examen. In mijn Excel geef ik dan in welke onderwerpen we per week behandelen aan de hand van de geplande werktijden. Soms zie ik dan dat we die week beter meer of minder van dat vak kunnen doen en begin ik te schuiven in de geplande werktijden. De extra vrije tijd die we sowieso per dag in onze planning houden, laat ons toe om de onderwerpen natuurlijk niet enkel vanuit dat handboek te bekijken maar er een hele hoop meer rond te ontdekken.

En nu begint de uitwerking per vak. Dat doe ik natuurlijk nog niet allemaal in de grote vakantie maar de bedoeling was om toch zeker de eerste anderhalve maand volledig rond te hebben. En dat is goed gelukt. Ondertussen zijn we natuurlijk verder aan het uitwerken en aan het bijsturen.VakNederlands

In deze fase van mijn planning maak ik een tabblad in Excel aan per vak en daar plan ik wat we precies gaan doen voor dat vak op welke manier met de geschatte tijd. Zo komt er bijvoorbeeld in te staan dat Thijssen zelfstandig een filmpje van schooltelevisie kan kijken over zons- en maanverduistering gedurende 5 minuten. Dat filmpje zet ik dan ook al klaar via Google Classroom met de juiste einddatum van die week. Of er staat in dat er een leermoment is rond de stelling van Thales in een driehoek voor 20 minuten. Hoe dat leermoment er precies uit zal zien, dat zal afhangen van de creativiteit die week of die dag. Maar hoe die stelling van Thales weer juist in elkaar zit, heb ik nu wel al terug onder de loep genomen. Soms heb ik al een idee wat we er mee kunnen doen en noteer ik het er al bij. Maar elk onderwerp wordt nu in kleine blokjes gehakt en soms wordt er een noodzakelijke volgorde aan meegegeven. Deze lijsten zal ik tijdens ons schooljaar per week afdrukken voor Thijssen en zo ziet hij wat er per vak die week van hem wordt verwacht. Hoe we dat invullen en wanneer we dat invullen, dat zien we die bepaalde week. Maar op deze manier heb ik een leidraad.

Vermits ik niet elke dag volledig vol plan op voorhand, is er ook tijd om zelfstandig af te werken. Dus per week per vak houd ik in een tabblad “huiswerk” bij hoeveel tijd er aan “huiswerk” zal besteed moeten worden. Anders dreig ik mij nog al eens in mijn planning te verliezen en blijf ik allemaal leuke dingen vinden en is het nooit haalbaar qua tijd en qua examenplanning. Via de functie “draaitabel” van Excel staat er altijd een overzichtje klaar hoeveel tijd er voor elk vak per week ongeveer aan huiswerk zal besteed moeten worden.

Het lijkt misschien ingewikkeld dat ik eerst per dag ga schatten hoeveel uren werken en dan dat ik niet per dag het concreet uitwerk of dat het niet per dag wordt uitgevoerd. Maar ik wil Thijssen verder laten evolueren in het zelf plannen en vooral zelf beslissingen laten nemen. Maar ik wou toch controle houden over wat mogelijk was om te doen. En als ik het niet exact opsplits, denk ik nu veel te vaak: oh dat kunnen we doen en dat! En dan plan ik weer veel te veel. Dus op dit moment leek me dit de handigste werkwijze. Of dat volgend jaar nog zo zal zijn?

extraDe niet-echte-schoolvakken moeten ook wel aan bod komen want dat is net het leuke aan huisonderwijs. Dus daar is weer een ander tabblad voor met al deze dingen mooi onder elkaar in een lijstje. En dat lijstje zal groeien en wijzigen, want daarom kiezen we net voor huisonderwijs. Maar per week zullen we op een afgedrukt exemplaar aanduiden wat we al hebben gedaan. Gewoon om alles eens aandacht te geven en niets uit het oog te verliezen. Hier vinden we vanalles op terug van actua in het Frans, tot bouwen, tot zwemmen, tot muziek, tot Skilville, tot oud-Grieks. En misschien komt het wel gecombineerd met een “echt” vak terug in een project, maar op deze manier weet ik toch zeker dat ik bewaak dat ik aan verschillende dingen aandacht geef.

En dan zijn we bijna door mijn talrijke tabbladen uit van Excel. Het planningsgedeelte is hier af alleszins. De andere twee tabbladen zijn nu enkel nog bijhouden wat we effectief deden. Want ja, ik maak wel een planning maar wat we effectief doen per dag lag niet op voorhand vast. En ik weet dat er altijd onverwachte dingen tussenkomen. En dan niet alleen door ziek zijn of zo maar ook gewoon omdat we iets anders leuk hebben gezien of een briljant idee hebben gekregen om een project uit te werken. Maar de andere twee tabbladen zijn dus nog leeg op dit moment, want dat zijn de agenda en het opvolgen van onze ontwikkelingsdoelen.

Als ik terugblik op mijn eerste jaar huisonderwijs is dit veel meer gestructureerd en veel meer op voorhand gepland. Maar alles verandert: je manier van huisonderwijs inrichten, de omstandigheden, de personen en dus ook onze planning. En voor mij voelt een goede planning fijn. Ik kan dan naar mijn gevoel met een gerust hart op de juiste ADHD-karren springen die hier in huis rond denderen. Dus geen continu ongerust gevoel meer over examens en of we wel alles klaar krijgen. Met deze planning kan ik ook gemakkelijk schuiven en herplannen en zie ik meteen de gevolgen daarvan.

Zou minder plannen niet werken? Absoluut wel. Maar voor ons lijkt dit het beste plan voor ons huisonderwijsjaar.

Een terugblik op onze beslissing…

Yeeehaaa! Dirkje is geslaagd! Op het moment (ook al is het dan al meer dan 3 weken geleden) dat de laatste punten binnen zijn en het diploma een feit is, wordt het tijd om een achterom te kijken.

April 2017 was de maand van de grote beslissing. De knoop werd na verschillende lichte twijfelperiodes in de voorbije 2 jaar eindelijk doorgehakt. Wij zagen al een tijdje dat Dirkje “Dirkje” niet meer was, maar langzaam aan veranderde tot een standaardformaat. Waar trouwens ook absoluut niets mis mee is, maar zo kenden wij ons Dirkje niet. Maar eigenlijk begon ons huisonderwijs al in de twijfelperiode. Ze heeft altijd zelf gekozen en zelf ervaren waar het toch niet liep zoals ze eigenlijk wou. Achteraf gezien zegt ze wel dat ze eigenlijk vroeger had moeten schakelen naar huisonderwijs en examencommissie, maar nu heeft ze het toch maar zelf ontdekt en ervaren.Nepal

 

Om terug te blikken op onze beslissing zou ik ons jaar kunnen overlopen, maar via zowel mijn blog als de blog  van Dirkje, http://namastenepal2k17.blogspot.com/, heb je die verhalen al kunnen volgen of kan je nog eens lezen. Ondertussen heeft ze al een nieuwe blog voor haar extra jaar dat ze gaat nemen: https://wherelifebegins.be/. En dat is wherelifebeginsmeteen al een eerste punt wat haar jaar huisonderwijs heeft opgeleverd. Ze heeft gemerkt dat ze eigenlijk graag schrijft. Als kind maakte ze al krantjes en zocht ze “klanten”. En die liefde voor het schrijven heeft ze terug ontdekt. Tijdens haar bijna 5 jaar op het secundair was die liefde in een vergeethoekje terecht gekomen omdat een hele dag op school zitten en daarna nog taken maken en leren, haar creativiteit niet echt bevorderden. Maar genoeg… het ging over Dirkje haar jaar huisonderwijs. In de stijl van haar nieuwe blog wil ik 5 dingen opsommen die ze leerde door haar huisonderwijs en die ons doen realiseren dat we extra blij zijn dat ze koos voor deze ervaring. Dus nieuwe titel:

5 dingen die huisonderwijs Dirkje leerde

1. Plannen is nodig om chaos te vermijden

Dirkje roept soms spontaan het woord “chaos” op. Als Dirkje in huis is, ligt er overal iets. Ze antwoordt op elk voorstel “ja” om dan tot de conclusie te komen dat het niet allemaal haalbaar is of dat ze halfdood uit het weekend komt. Als je zo de wereld van de examencommissie instapt, dan loopt het niet goed af natuurlijk. Dus Dirkje heeft wel geleerd dat plannen nodig is en “nee” zeggen ook. In school zou ze dit niet zo echt hebben moeten leren, omdat je vanzelf al in een structuur zit van 9u tot 16u elke dag. Maar in huisonderwijs kan je op heel veel “ja” zeggen. Dus ze heeft leren werken met een planning om haar vakken te plannen wat er per uur door moest en om blokjes in te plannen waarop er kan ingehaald worden of verder bijgewerkt of verdiept worden. Dat realiseren en ook nog gebruiken, vind ik zelf  een heel groot voordeel. Dus “Check!”, het eerste voordeel is er al.

2. Doorzetten ook al ben je bang om je doel niet te halen

Ook in het gewone onderwijs moet je kunnen doorzetten. Absoluut! Maar het traject via examencommissie doen vraagt toch nog net meer doorzettingsvermogen. Je weet totaal niet wat je kan verwachten. Anders weet je al uit de klas wat je leerkracht belangrijk vindt of je kent de vraagstelling al van de leerkracht. Nu was het echt alles grondig leren. Want soms was het zo dat er echt heel erg in detail gevraagd werd, over dan ook nog een detail. Dus soms zie je het einde niet echt heel goed en twijfel je of je wel ver genoeg staat met je voorbereiding, en ook dan moet je kunnen doorzetten. En je moet dan ook beslissingen kunnen nemen. Zo hebben we 1 keer een examen uitgesteld omdat ze echt het gevoel had niet klaar te zijn. Bij volgende examens kwam dat gevoel soms terug, maar ze leerde toch goed verschil maken tussen dat gevoel hebben omwille van stress en dat gevoel heel terecht hebben. En ja, soms kwam er wel eens de angst of het allemaal zou lukken. En dan moet je durven blijven staan achter je beslissing en blijven verder gaan. En dat blijven verder gaan heeft ze gedaan. Ze heeft haar schooltijd op dezelfde tijd afgerond met daarbij nog een hoop reizen en ervaringen bij op haar lijstje.

3. Uitspitten, niets zo maar aannemen

Eigenlijk was dat iets wat Dirkje al goed leerde in de Freinetschool, maar toch zagen we het wel verdwijnen in het reguliere secundair. Er waren natuurlijk wel leerkrachten die dat prikkelden, maar er waren er ook die dat niet prikkelden. En ik ben er van overtuigd dat dat binnen de examencommissie ook zo is. Maar Dirkje wou het allemaal weten en wou het allemaal begrijpen. Dus Google werd haar beste vriend om alles extra op te zoeken. Dus er was nergens meer “zo maar aannemen” bij. Ze wou weten waarom en hoe precies. En die nieuwsgierigheid en leergierigheid zijn grote troeven. Want ze realiseerde zich dat als ze zo maar dingen aannam ze eigenlijk niet goed begreep en dus ook niet op de typische toepassingsvragen van de examencommissie zou kunnen antwoorden zoals zij wou.

4. Met je eigen weg kiezen is niets mis

Uiteraard komt er commentaar als je als goede, brave leerling een beslissing neemt om je hart te volgen en dus te stoppen met school en over te schakelen naar huisonderwijs. Soms doet de commentaar pijn en soms maakt hij je sterker. Dat is meestal afhankelijk van wie hij komt. Maar met je eigen weg kiezen is niets mis, leerde Dirkje. Daarom was het belangrijk om op voorhand goed na te denken over die beslissing en altijd voor ogen te blijven houden waarom ze die keuze maakte. Tegen de stroom is niet zo gemakkelijk maar geeft veel meer adrenaline dan met de stroom mee. Een belangrijk les: als je iets echt wil, ga er dan voor, ook al is het via een eigen pad dat niet zo vaak genomen wordt. Als jij weet waarom je het doet, kan je het ook uitleggen aan anderen zodat ze het begrijpen.

5. Genieten en werken kunnen samen gebeuren

Het is een jaar geweest met hard werken, maar dat sluit niet uit dat ze ook heel wat heeft genoten. Ze heeft een aantal reizen gemaakt natuurlijk, maar daar ligt het genieten eigenlijk niet in. Doordat ze nu zelf haar planning maakte qua leren, tennissen, op stap gaan, hobby’s, … kon ze veel meer genieten  van alles. Er kon nu niet onverwachts een toets of voorbereiding tussen komen. Zij maakte haar planning en dat hield in plannen wanneer hard werken en plannen wanneer genieten. Ze leerde dat als je de vrijheid hebt om zelf je ritme te bepalen dat je dan gerust hard werken en genieten kan combineren. En is dat nu niet een gouden regel om een “burn out” later te voorkomen: werken en genieten.

Dus ja… het is een geslaagde ervaring geworden voor Dirkje. Geslaagd in de letterlijke zin om dat ze voor elk examen van de eerste keer slaagde op de examencommissie voor de richting Wiskunde-Wetenschappen. En ik weet dat dat in het reguliere onderwijs niet zo speciaal klinkt, maar neem maar van mij aan dat dat bij de examencommissie een hele prestatie is. En anderzijds geslaagd omdat ze precies heeft kunnen doen wat ze voor ogen had: ervaringen op doen en gemotiveerd leren.

IMG_4541

 

 

 

 

 

En dan komt de vraag… volgend jaar terug naar school?

Jezelf in vraag stellen is goed en ook de keuzes die je hebt gemaakt natuurlijk. Situaties veranderen of soms blijken zelfs zonder veranderingen gemaakte keuzes toch niet de beste. Dus moet je af en toe stilstaan en rondkijken.

Je doet dat in huisonderwijs volgens mij heel veel: afvragen of school beter is, welke dingen mist hij, hoe kan ik die opvangen. Zeker als ik dan in de media weer lees dat heel wat ouders kamperen voor de KIDS om hun kind in te schrijven voor type OV4. Nu ik weet nog altijd waarom ik dat toen niet de beste keuze vond voor Thijssen, maar ik begrijp ook wel dat dat voor ander kinderen en andere situaties absoluut een goede keuze is. Maar toch twijfel je al wel eens. Maar met een post te lezen over iemand die inderdaad had gekozen voor een autismevriendelijke onderwijs maar die volledig vastliep op te weinig uitdaging dan, was ik toch weer blij met ons systeem.

Maar heeft het huisonderwijs Thijssen ook geholpen? Ik denk dat ik daar heel eerlijk en zonder te stoefen volmondig “JA” op kan zeggen. Thijssen is enorm gegroeid. Door de rust die hij heeft gekregen is hij rustiger geworden en begint hij terug veel socialer te worden. Op feestjes komt hij terug gewoon regelmatig bij de groep zitten en praat hij mee. En wat ik vooral belangrijk vind, is dat hij voelt en weet dat hij dan wel nadien rust moet nemen. De volgende dag is dan meestal geen topdag in ons werken. Maar kijk, dankzij ons huisonderwijs kunnen we dat inplannen. Ook omdat hij niet continu stress voelt door de vele kleine toetsen op een school, of door al gewoon aan te passen aan elkestresstienerschool leerkracht in school, en met alle leerlingen rekening te houden kan hij nu wel vlot alle dagen werken. De stress gaat voor iemand met autisme immers zeker niet alleen om die kleine toetsen, die stress voelen andere kinderen ook. Maar Thijssen kan dan ook nog eens niet zo goed tegen fouten maken, dus dan brengen kleine toetsen wel stress mee. Maar ik denk dat het vaak mis loopt omdat deze tieners niet aan “leren” toekomen in een klas of toch niet zo veel als ze zouden kunnen. Er gaat al zo veel energie naar aanpassen aan de regels van elke leerkracht, ontcijferen wat puberende jongeren bedoelen met bepaalde opmerkingen, je weg vinden in het schoolgebouw, denken aan wat je voor dat vak moest meebrengen, je al zorgen maken over de drukte in de eetzaal, zorgen maken over de chaos straks bij het fietsenrek, een opmerking die in de klas algemeen gezegd wordt maar die persoonlijk wordt opgenomen, … Probeer nog maar eens open te staan om te leren als je brein bezig is met al die blokjes op een juiste plek te krijgen. En die rust krijgt Thijssen nu waardoor hij kan groeien. En hij leert die dingen ook zoals dat het een algemene opmerking was en niet persoonlijk, maar dan nu in mondjesmaat zodat hij ze ook echt kan leren en niet volledig vast loopt.

jaDus “JA” Thijssen heeft door die rust de kans gekregen om te groeien. Hij kan nu ook veel beter zelfstandig werken. Anderhalf jaar geleden kon Thijssen letterlijk nog geen 5 minuten alleen werken. Hij schoot op voorhand al in paniek over wat hij moest doen als 1 van de opdrachten niet duidelijk zou zijn en bedoelde ik mijn opdracht wel zo zoals hij het begreep? Nu heeft hij leren opdrachten op voorhand door kijken of leren een opdracht overslaan en rustig doorwerken. Hij heeft ook leren zoeken op een opdracht en in zijn geval ook zeker belangrijk hij heeft leren zijn aandacht terug focussen. Het kan allemaal nog beter, hè! Maar we zijn absoluut serieus aan het klimmen op deze groeicurve. We hebben dat via een heel geleidelijke aanpak gedaan en via verschillende wegen. Sommige werkten, anderen niet. En ik ben best trots op ons allebei dat we zo ver zijn gekomen. Ik zit nu bijvoorbeeld op dit moment in het examencentrum met Dirkje voor het examen Biologie en Thijssen is thuis zelfstandig aan het werken: CNN10 kijken, sportoefeningen doen, lezen in boek voor Frans, lezen in boek voor Nederlands, oefeningen getallenleer op papier, digitale oefeningen natuurwetenschappen, oefeningen Frans op papier, digitale oefeningen op woordenschat Frans en 2 lesjes Duolingo Frans. En ik zie hier via onze Google Classroom welke digitale items hij al heeft gedaan.

Maar je kan zelf wel op heel wat vragen “JA” zeggen, maar wat wil hij? Af en toe kwam op het einde van het eerste schooljaar wel de opmerking dat hij vrienden miste. Toen was eigenlijk zijn besluit dat hij naar verschillende scholen wou gaan kijken dit schooljaar om zo zeker de juiste beslissing te nemen. Maar ondertussen heeft Thijssen zichzelf zo goed leren kennen. Als we een aanpassing doen in ons werkschema, zegt hij ook vaak dat dat niet mogelijk zou zijn op een school. En dat is ook natuurlijk. En zonder die aanpassing zou hij ook die dag wel overleven, maar de opeenstapeling van de volgende dagen zou dan te veel worden. En nu trekt hij tijdig aan de rem en kan hij weer veel sneller op een goed tempo terug werken.

Dus toen we gisteren gingen beslissen om het Frans examen dit schooljaar of volgend schooljaar te doen, hebben we alles eens afgewogen. Als hij volgend schooljaar wil starten in een school in de tweede graad moet hij immers zeker dit schooljaar Frans nog afleggen om zo zijn getuigschrift voor de eerste graad te halen. Als hij niet terug in een school start, kunnen we het examen Frans verschuiven naar volgend schooljaar en andere vakken van de tweede graad waar hij sterk in is nu al afleggen, zoals bv Engels. Dus hier zijn onze overwegingen:

  • Het loopt goed eigenlijk thuis. Ik heb mijn ritme gevonden en ik voel me er goed bij.
  • Ik wil liever pas het examen Frans maken als ik me er echt klaar voor voel. En daar kan ik hem geen ongelijk in geven want het is toch heel wat moeilijker dan op school. Ze krijgen een viertal luisteroefeningen en leesoefeningen en dan nog twee schrijfoefeningen. Maar de onderwerpen liggen niet vast op voorhand. Dus er is ook geen vaste woordenlijst die ze moeten kennen. Dus dat betekent dat ze een heel brede kennis moeten hebben. Voor het mondeling moeten ze een dialoog, een discussie en monoloog doen na 20 minuten voorbereiding. Ook hier zijn de onderwerpen niet op voorhand gekend en moet je dus al wel echt goed Frans kunnen en durven spreken. En eerlijk gezegd weet ik niet zo veel scholen waar er op die manier taalexamens worden afgenomen in de eerste graad. Leerlingen kennen meestal onderwerpen, of zeker woordenlijsten. En voor de spreekoefeningen weten ze heel zeker welke onderwerpen of welke dialogen.
  • Ik wil liever dan stilaan terug wennen aan school door allerlei cursussen te gaan volgen verspreid over een langere periode.

Dus het besluit is genomen en het wordt nog huisonderwijs volgend jaar voor Thijssen. En we gaan dus het Frans examen uitstellen. Zo hebben we het alleszins al aangepast in onze planning en dat geeft ons tijd om weer wat meer vakken te mixen. We starten beslissingbinnenkort wiskunde, chemie en fysica van de tweede graad op. Thijssen vindt het vreselijk om zich te concentreren op enkele vakken en dus een paar keer per dag hetzelfde vak te moeten doen. Hij heeft liever veel afwisseling en veel vakken gecombineerd in een project. En laat dat nu ook zijn wat ik het liefst heb. Dus “joepie” de ideeën kunnen weer groeien want we moeten nu toch weer tegen 2 deadlines minder aan werken. De andere examens houden we wel aan. Dus vrijdag natuurwetenschappen, dan einde maand wiskunde, in mei economie en in juni aardrijkskunde. En tussendoor gaat hij de twee examens van Engels tweede graad afleggen. Het programma is dus nog druk genoeg, maar we zijn uiteraard met al deze vakken al lang bezig, dus we kunnen rustig werken.

Gek! Ik vind het een mooie beloning dat we volgend jaar verder gaan met huisonderwijs. Terwijl veel mensen in het begin zeiden dat ze het wel heel knap zouden vinden als ik hem zo ver zou krijgen dat hij terug naar school zou gaan na de eerste graad. Maar eigenlijk vind ik dat dus niet. Ik vind het heerlijk dat hij vertrouwen heeft in hoe we het aanpakken en dat hij zelf voelt dat het goed is. Ik ben dus goed bezig met mijn job en mag verder doen!

Een dag in het leven van ons huisonderwijs

Als je post op Facebook, Instagram of je blog, heb je nog al eens de neiging om alleen de leuke, speciale dingen te posten. Of net alleen de echte vreselijke negatieve dingen. Dus denken mensen dat het altijd zonneschijn is bij je, ofwel net altijd regen (of sneeuw in Oostenrijk). Maar hoe ziet een doodgewone maandag er bij ons in ons huisonderwijs er uit?

De voorbereidingen voor die maandag zijn lang voor die maandag gestart en ook al tot een einde gebracht. Een planning is belangrijk bij ons. De ene weet graag wat er gaat komen en voor de andere is het een rem. Zo weet ze dat ze niet op alles ja kan zeggen en brengt ze zichzelf niet in de problemen. De planning voor Thijssen werd in de loop van IMG_1042vorige week gemaakt en is op dit moment tot het volgende examen (in de krokusvakantie) min of meer stabiel. Het is maar mits een goede planning dat je ook weet welke aanpassingen kunnen. In de planning zie je mooi de schoolvakken terugkomen. Op dit moment zitten we in voorbereiding van een aantal examens en dus moeten we wel zien dat we de leerstof allemaal gedaan hebben en herhaald hebben, maar we proberen toch zo veel mogelijk te combineren tussen de vakken. Ook de planning voor Dirkje is begin januari helemaal uitgezet naar wat moet gebeuren elke week. Maar elke PlanningDirkjevrijdag maken we onder ons tweetjes de planning voor de week nadien: wanneer leren, wanneer onderzoeksopdracht, wanneer tennis, wanneer les geven, …Haar planning zit iets voller dan Thijssen zijn door de vele extra activiteiten die ze heeft.

Maar nu onze maandag! Tegen dat de wekker maandagochtend gaat rond een uur of zes zijn alle voorbereidingen gedaan. Dus mijn dag kan beginnen met wat huishoudelijk werk zoals strijken, voorbereidingen voor de lunch en ontbijt maken. Dirkje haar maandag begint al om 8:30 om haar planning te laten uitkomen met haar training enThijssen mag zoals altijd om 9:00 beginnen.

Dirkje leert per uur met kwartieren pauze tussen en af en toe komt ze eens iets vragen over statistiek of kansrekenen. Maar eigenlijk zit Dirkje op haar bureau en werkt volledig zelfstandig. Buiten de korte pauzes zie ik haar dus niet zo veel. Ze start deze maandag alleszins met het onderwerp voortplanting bij biologie en met kansrekenen.

Thijssen en ik starten met een vak dat we “Start van de dag” hebben genoemd. We bekijken dan iets van onze actualijst en vandaag is dat CNN10. Lekker Amerikaans! We leren over de shutdown in de VS en over het gevaar van de internet of things als het over zelfrijdende auto’s gaat en de taak die er ligt te  wachten voor de overheden. Nadat we beide onderwerpen hebben besproken, lees ik voor uit “Post voor Mevrouw Bromley”. 130-201-crop-postvoormevrouwbromleyMisschien vreemd om nog voor te lezen voor een bijna-14-jarige maar het is gegroeid uit een tip die ik heb meegenomen uit de vele huisonderwijs-Facebookgroepen. En inderdaad je kan dan zo veel meer doen. Thijssen vindt het moeilijk om beschrijvend te schrijven. Dus haal ik regelmatig een zin aan hoe je die kort en zakelijk kan zeggen, en bekijken we hoe Stefan Brijs die zegt met zoveel beschrijvingen of beeldspraak dat je het je kan voorstellen. Verder pik ik er ook regelmatig een woord uit dat hij dan moet proberen te verklaren. Niet altijd gemakkelijk. Niet omdat het zo moeilijke woorden zijn maar iets uitleggen wat het eigenlijk betekent is niet altijd zo gemakkelijk. En uit die woorden die ik heb aangehaald, kiest hij later eentje voor “Woord van de dag”. “Woord van de dag” houdt in dat hij het woord mooi schrijft in een boekje en er een (ludieke) tekening bij maakt. Tot slot verzint hij er ook nog een zin bij. Die zin gaan we dan beschrijvender proberen te maken via vragen als “Kan je ook zeggen hoe die kast er uit ziet?” of “Kan je ook zeggen hoe hij lacht?”.

Daarna is het tijd om een beetje te bewegen want we hebben in kleermakerszit in zijn zithoek op zijn kamer gezeten. We gaan onze dagelijkse 3 sportoefeningen doen: sit-ups, squads en plankje. En Thijssen noteert zijn vooruitgang op zijn blad. Meten is weten! Als onze vorige activiteiten niet te lang hebben geduurd dan doen we soms nog extra oefeningen met gewichten of een rekband.

Vandaag staat er na onze “Start van de Dag” het vak Nederlands op het programma. Voor dat vak zijn we aan de tweede graad bezig en omdat we tegen het einde van de week vakantie hebben, starten we vandaag al met “Week van de poëzie” (en niet woensdag zoals de officiële start). Dus op het programma staan allerlei oefeningen rond het gedicht “Het meisje” van Toon Tellegen. Geen punten op mijn rekening van creativiteit want de “Week van de poëzie” heeft lesbundels klaar met verschillende gedichten. Maar wat goed is, moet je niet zelf nog eens willen uitvinden. Plus Nederlands is niet echt mijn vakgebied, dus vertrouw ik wat meer op allerhande materiaal. We leren hierbij toch maar mooi wat klinkerrijm is en een alliteratie. Thijssen maakt nog een alliteratie op zijn eigen naam en dan is onze tijd op, maar ook Thijssen zijn energie. De rest werken we later in de week af in huiswerktijd. Als opdrachten heeft hij nog om de alliteratie mooi te versieren met leuke tekeningen en moet hij een Plint-poster maken rond het gedicht (een kunstwerk als achtergrond kiezen en daar het gedicht mooi op plaatsen).


Na een pauze voor Thijssen gaan wij verder met Engels en Frans en Dirkje pakt analyse en statistiek aan. Met de examens van wiskunde in het vooruitzicht zit zij op dit moment vlotjes aan een 16-tal uur wiskunde per week. Dus splitsen we het goed op in de deelgebieden van wiskunde zodat er toch nog zeker genoeg afwisseling is.

Ook het vak Engels doet mee aan de “Week van de poëzie” bij ons en Thijssen werkt hier volledig zelfstandig aan. Zijn opdrachten staan klaar in Google Classroom en dus kan hij alleen verder. Via de website van British Council leest en luistert hij naar het gedicht IMG_1030Mountain Fable” op niveau B1/B2. Voor het vak Engels zijn we ook bezig aan de tweede graad en het examen is ook al gepland ergens in mei. Hij moet ook oefenen om het gedicht goed voor te lezen ’s avonds. Tot slot maakt hij er ook een oefening via Bookwidgets op waar hij moet antwoorden met True of False. Een kwestie van te testen of hij het gedicht ook IMG_1040begrijpt. Later die avond draagt hij het gedicht dus voor na het eten en vertelt hij waarover het gaat. Dat loopt goed maar het voordragen loopt nog niet zoals ik wil: aandacht voor rustpauzes, aandacht trekken met je stem, … Dus dat oefenen we nog een paar keer de volgende dagen en dan doen we het opnieuw en dan kijken we of er vooruitgang zal zijn.

Frans houdt in dat we gezelschapsspelletjes spelen in het Frans. Thijssen kiest voor Cortex. Bij Cortex moet je verschillende opdrachten op tijd doen. Dat kan zijn: onthouden welke onderwerpen op het kaartje staan en opnoemen, zeggen wat er niet bij hoort in de groep,  zeggen waar het weggetje naar toe leidt, zeggen waar er de meeste van zijn in een groep, zeggen waar er twee van in de groep zijn, … Ons eerste idee was om alles in het Frans te doen maar we passen na een try-out onze regels aan. Het mag eerst in het Nederlands om het stuk “om ter snelst” niet kwijt te raken en dan moet het in het Frans. Dus met het online woordenboek van Van Dale op de iPad langs ons, spelen we het spel. Nadat iemand (Thijssen dus telkens) heeft gewonnen overlopen we alle gespeelde kaarten terug en zo herhalen we onze woordenschat nog eens. Ook een goede manier om hem snel te leren werken met het online woordenboek want dat zal op het examen ook moeten gebeuren. Eigenlijk had hij nog zijn dagelijkse Duolingo moeten doen, maar dat is in ons enthousiasme verdwenen uit onze gedachten. Niet erg, gewoon zijn streak verbroken. Er zijn ergere dingen.

En wat heb ik in tussen gedaan terwijl Thijssen zelfstandig Engels deed en tijdens de pauzes? Verder eten gemaakt, een tornooiplanning voor Dirkje voorbereid, en de agenda ingevuld met wat we hebben gedaan. Ik houd elke dag bij wat we precies doen voor elk vak. Dus zoals onze CNN10 kan ik onder een paar vakken kwijt. Daarom is het niet meteen leerstof voor zijn graad, maar het is zeker belangrijk. Ook bekijk ik elke keer zijn ontwikkelingsdoelen en noteer ik wat er aan bod gekomen is. En gewoon door zijn 10 doelen weer te zien, bedenk ik me waar ik dadelijk zeker nog extra aandacht aan ga geven. Dat kan zijn bv lezen van vragen, schematiseren, werken volgens een stappenplan, … Maar nu tijd voor iedereen om middag te eten. Thijssen houdt het bij beschuiten maar Dirkje en ik eten van de erwtenpasta met noten en kalkoen. Even ontspannen voor iedereen. De ene doet dat met YouTube, de ander met een wandeling of met Netflix of met de Australian Open nu.

Daarna gaat Dirkje terug aan de slag met statistiek om 13u. En Thijssen en ik pakken als eerste geschiedenis aan. Voor dit vak zijn we al rustig bezig met de derde graad. Valt het op dat de vakken die we al aflegden en we dus voor verdere graden onder de loep nemen dat deze op maandag vallen? Daar hebben we bewust voor gekozen. Voor deze vakken kunnen we wat meer tijd uitrekken en opfleuren met leukere dingen. Zo krijgen we toch een TGIM (Thank God It’s Monday) en doen we toch iets nuttig en kunnen de week dus goed en leuk starten. Voor geschiedenis keken we de laatste tijd verschillende filmpjes van Ted Ed, Cliphanger, … over Napoleon en het Congres van Wenen. Nu is het tijd om onze opgedane kennis in een tijdlijn te gieten. Wat Thijssen nog weet zet hij al op een tijdlijn uit en terwijl bespreken we die items. Bij elk groot item maakt hij een kleine tekening naar keuze. Die tekeningen helpen hem om het te onthouden maar ook om opeen ontspannen manier bezig te zijn. Als je het over de Franse revolutie hebt en Napoleon dan moet je je les geschiedenis ook wel onderdompelen in Franse termen. Dat kan toch niet anders! Dus we combineren weer wat. Soms moeten we een filmpje herbekijken en moet hij de belangrijkste punten er uit halen. Vind ik zelf al een heel belangrijk leerpunt. Als je dat goed kan, dan kan je aan de slag om zelfstandig nieuwe onderwerpen te bestuderen. En dus kan ik straks weer iets noteren bij mijn ontwikkelingsdoel “leren schematiseren en noteren”.

Na geschiedenis stond er eigenlijk nog Grieks gepland – wat geen vak voor de examens is. Maar door de drukte van het weekend en toch wel enige zenuwachtigheid voor het vertrek naar Oostenrijk op donderdag krijgen de zenuwen de overhand en besluiten we Grieks vandaag niet te doen. Ook dat kan in ons huisonderwijs!

Ondertussen is Dirkje haar aan het klaarmaken om gaan te trainen (tennis) en daarna zelf les gaan te geven. Dus tegen iets na twee vertrekken we richting Tessenderlo. Terwijl Dirkje traint, ga ik mijn conditie wat bijschaven op de looppiste. En Thijssen? Hij gaat zelfstandig aan de slag met programmeren via een MOOC. Hiervoor gebruiken we de MOOC van EdX. En na het programmeren leest hij nog wat in zijn boek over Griekse mythologie. En dan zit Thijssen zijn huisonderwijsdag er bijna op. Alleen ’s avonds nog zijn gedichten voordragen en uitleggen aan papa en Dirkje.

Voor Dirkje gaat haar dag nog wat door. Na het trainen en zelf training geven, gaat ze nog aan de slag met complexe getallen en dan tot slot nog even alles overlopen van die dag om zo alles goed vast te zetten in dat brein. Maar tegen 19u zit haar maandag er ook op en kan ze helemaal ontspannen zonder nog huiswerk.

Mijn dag zat er nog niet helemaal op nadat ik als begeleider ben meegereden naar de tennis in Tessenderlo en Zelem. Buiten de gewoonlijke huishoudelijke taken ga ik nog aan de slag voor techniek. Thijssen werkte al vanaf de start van ons huisonderwijs voor techniek en het praktijkexamen is ook al afgelegd. Maar nu nadert het theorie-examen en dus moeten we zeker aftoetsen aan de hand van de vakfiche of we alle onderwerpen hebben behandeld. Op zich misschien niet echt nodig als ons doel “slagen” voor het examen zou zijn. Hij moet immers nog maar 2% halen op zijn theorie-examen dankzij zijn schitterende cijfers op zijn praktijkexamen. Maar dat vind ik geen goede ingesteldheid. Je gaat een examen maken om het zo goed mogelijk te doen en dus moet je je goed voorbereiden. Dus moet ik nu nog de laatste blok rond biochemie nakijken in de vakfiche. Daarvoor ga ik kijken wat we er al specifiek rond gezien hebben en dat herhalen we. Wat we nog niet hebben gezien ga ik zoeken in andere methodes. Vaak ga ik hiervoor op Polpo van Die Keure kijken. En dan vul ik aan door er oefeningen of info af te halen. Maar zelfs dan zijn de vakfiches vaak nog niet gedekt en duikelen we het internet op. Op zoek naar filmpjes op Ted Ed, Schooltelevisie, CrashCourse, TeachEngineering, ScienceChannel, … Als het deeltje biochemie afgevinkt is in de vakfiche, gooi ik het nog in lesonderwerpen en zelfstandig opdrachten en plan ik het netjes in onze roosters voor de volgende 2 weken. En dan zit ook mijn huisonderwijsdag er op en moet ik er nu echt voor zorgen dat er eten op tafel komt tegen 20u!

Ode aan mijn dochter

Wie is jouw voorbeeld? Typische vraag om te stellen in een interview. Wel ik moet bekennen dat als mama mijn dochter mijn voorbeeld is. Klinkt misschien wat vreemd. Ik weet dat elke mama haar kinderen graag ziet en ik bewonder mijn kinderen allebei even erg. Maar nu gaat het eens over mijn dochter.

Als baby sliep ze echt bijna nooit. We hebben uren liedjes gezongen, rond gereden met de auto, tv gekeken, bij ons in bed genomen. Vreemde mensen of een ongewone situatie waren genoeg om schrik te hebben en een nieuwe stap niet te durven zetten. Wenen, huilen, hele scènes. Toen ze een jaar of acht- negen was, werd ze zo onzeker dat ik haar soms het school nog niet binnen kreeg. Maar ze leerden ons: geef haar vertrouwen, laat haar zich veilig voelen. En dat deden we. We dwongen haar niet. Als ze niet kon slapen, kwam ze bij ons liggen. Als ze ergens heel angstig over was, dan dwongen we haar niet. En inderdaad zoals ons voorspeld, ging het beter. ’t Schommelbootje gaf samen met ons Dirkje de tijd en ruimte die ze nodig had. Ze ging haar beter voelen en zette geleidelijk aan altijd meer stappen.angst

Toen kwam de overgang naar het middelbaar. Van Freinet naar het gewone onderwijs. Een grote stap die ze zonder enig probleem nam. Maar doorheen de jaren gaf de druk van het school weer zo veel stress dat we Dirkje terug zagen veranderen. Ze ging natuurlijk niet meer zo maar huilen. Maar ze werd onrustiger, soms ongelukkiger, legde zelf nog wat meer druk op, maar vooral veel onzekerder. Langzaam aan kwam ze tot het besef dat het dat niet meer was wat ze wou en ze schakelde naar huisonderwijs en examencommissie. En ja, ons Dirkje kwam terug. Ze ging terug genieten, ontdekken, plannen maken en dromen!

En hier start dus mijn ode aan mijn dochter.

Ik wou dat ik net als jou vroeger het lef had gehad om zo een grote beslissing te nemen en te schakelen naar examencommissie of ander vorm van onderwijs op zijn minst. Om meer gaan te ontdekken en vooral meer ontspannen te zijn.

Ik wou dat ik net als jou had leren zoeken naar een oplossing en blijven volhouden. Want dat is iets wat ik heb gemist en voor mij nog altijd de grootste gemiste kans in het onderwijs. Het moest altijd vooruit gaan. Als je een oefening niet vond, dan stond de oplossing er al en moest je al niet meer zoeken. Dat heb je de afgelopen maanden zo mooi geleerd. De eerste weken kwam je nog regelmatig veel te vroeg al iets vragen over wiskunde. Maar stilaan heb je zo goed leren zoeken en blijven volhouden vooral.

Ik wou dat ik net als jou zoveel discipline had gehad om je studies ook nog zo goed te combineren met je tennis. Je hebt een prachtseizoen achter de rug en mag trots zijn op je nummer 77 van België. Alhoewel ik moet toegeven dat discipline in mijn geval niet de grootste missende factor was (want ik had het wel op gebied van studeren), laat het ons maar houden op tennistalent.

Ik bewonder je om wat een prachtzus je bent, wat een lieve behulpzame dochter, gewoon om wie je bent. Met je ADHD-kanten die het soms een gekkenhuis maken thuis. Waardoor ik meestal ook nog alle dingen voor jou moet mee onthouden. Maar daar werk je zo hard aan door het op te vangen op allerlei manieren. En ik ben blij dat ik je er mee kan helpen want als je op school zat waren daar vaak geen mogelijkheden voor. En vooral sinds je weet dat je ADHD hebt, ga je hier zo goed mee om en wil je echt dingen proberen om alles beter te ordenen en te onthouden. Daar bewonder ik je enorm voor. Want het is niet zo evident om dat als 17-jarige aan te nemen.

Ik bewonder je om de hele weg die je aflegde van het bange, onzekere meisje dat sommige stappen daardoor niet zette, naar een toffe meid die er voor gaat. Een toffe meid die nog bang kan zijn, maar die haar nu niet meer laat leiden daardoor.

Maar op dit moment gaat mijn grootste bewondering uit naar je moed om helemaal alleen naar Nepal te reizen. We hebben je er in gestimuleerd om over je angsten te VlagNepalstappen en het gaan te doen. Als de angsten opdoken, dan zijn we eerst samen en later jij alleen, alles gaan opzoeken. Hoe ziet zo een vliegtuig van Emirates er uit? Hoe ziet de luchthaven er uit? Hoe veilig is zo een vliegtuig? En dat is zo belangrijk. Als je bang bent, zorg dan dat je info hebt zodat je een zo goed mogelijk beeld krijgt. En dan wordt de angst kleiner. Maar ik moet bekennen, ik had het niet gedurfd als 17-jarige.

Ik heb deze avond en nacht geleerd dat je prachtige dochter verder laten leren en ervaringen laten opdoen en dus loslaten, niet de gemakkelijkste weg is. Maar je moest het doen en wij moesten je stimuleren. Je mag je angsten je dromen niet in de weg laten staan. Als we je dat kunnen leren, dan is onze opdracht als ouders voor mij geslaagd. En ik ben er van overtuigd dat huisonderwijs ons deze kans heeft gegeven.

Dus ja ik bewonder je en je bent mijn voorbeeld. Ik ga ook proberen mijn angsten mijn dromen niet in de weg te laten staan!

Lieve schat, geniet van je ervaringen in Nepal. Er zullen mindere momenten zijn en er zullen ongelooflijke momenten zijn. Maar wat je nu leert, leer je niet in je boekje!

Benieuwd naar haar avonturen in Nepal? Je kan het volgen op http://namastenepal2K17.blogspot.be

Toch ook altijd een beetje zelf examen maken

Altijd spannend, kinderen die examens maken. Dat is ook zo als je kinderen naar school gaan. Maar ik kan je vertellen dat het toch nog net een tikkeltje aparter en (veel) stressstressvoller is bij de examencommissie. Thijssen is dus op dit moment binnen voor zijn examen Techniek Praktijk. En ik moet zeggen, het voelt alsof ik zelf weer examen moet gaan afleggen. Maar dan nog een graadje erger.

Het begint eigenlijk al dat je als huisonderwijzer-ouder instaat voor het hele traject, zowel de leerstof geven als helpen leren en oefenen maar ook als ouder je kind gerust stellen. Je maakt de planning samen zodat je tijdig klaar bent voor het ingeschreven examen en je oefent het examen samen. Een stuk doe je dat ook als je kind op school zit. Maar nu ken je zelf elk tikkeltje van de leerstof. Bij Dirkje uiteraard niet meer, want zij werkt volledig zelfstandig. Maar bij Thijssen ken ik toch zelf ook alle leerstof terug en kan ik eigenlijk zelf weer examen gaan afleggen. Je weet dus heel goed waar het goed zit en wat struikelblokken zijn.

En dan die onbekende factoren bij examens op de examencommissie. Het begint al met naar Brussel gaan: files of treinstakingen, hoe laat vertrekken we, niet te vroeg maar zeker niet te laat daar. En dan gaat hij examen afleggen in een onbekend lokaal bij onbekende leerkrachten op basis van algemene eindtermen. Dus hoe zullen ze het precies vragen en hoe diep moet hij het kennen, zijn 2 vragen die vaak heel moeilijk in te schatten zijn. Op school heb je een handboek en de leerkracht is daar toch op gericht. Waarschijnlijk op de examencommissie de leerkrachten die de examens opstellen ook, maar welk handboek is dat? Bij sommige vakken weet je het al, maar vermits de opstellers wisselen, wisselen dus ook de vraagstellingen.

En je weet dat hij het kan en dat hij de leerstof beheerst, want anders zou ik hem nooit laten gaan. Ik vind immers een belangrijk stuk dat hij moet leren zich zo goed mogelijk voor te bereiden. Maar zal het ook op dat moment lukken. Zoals nu. Hij heeft zijn model van zijn ligfiets helemaal zelf ontworpen en samen met Joeri gemaakt. Dus hij weet er alles van en kon het thuis tijdens onze oefensessies goed uitleggen en goed op de vragen antwoorden. Maar zullen de zenuwen hem parten spelen? Zullen de vragen duidelijk zijn? Wat zal hij krijgen als extra proef? Logische schakelingen, elektrisch circuit, motor bouwen,… Geef toe dat heb je nooit op school. Als je al praktische oefeningen voor techniek moet doen in de eerste graad, dan weet je exact om welke proeven het zal gaan en met welk materiaal. Dus weer een onbekende factor en dus nog een vraag. Zal het lukken met ander materiaal? En eigenlijk durf ik ja antwoorden, want hij heeft zoveel technisch inzicht. Maar toch, zenuwen….

Dus ja, eigenlijk maakt ons heel gezin en zelfs daarbuiten mee examen. Want ook zussen, grootouders, nichten, neven, vrienden,…. weten hoe vaag het kan zijn wat er precies gevraagd zal worden en leven dus mee. Gedeelde stress, is halve stress?

Maar ik weet ook wel dat ze eigenlijk op deze manier zoveel leren. Ze moeten wel met inzicht leren, want iets van buiten leren is nu uitgesloten. Je weet niet hoe je het zal moeten antwoorden of toepassen. En omgaan met zoveel onbekende factoren, zal later heel wat stappen gemakkelijker voor hen maken. Maar ondertussen is het toch best stressvol….

Vakantie of vakantie…?

Als je kinderen naar school gaan is het heel simpel, de school (secundair) bepaalt wanneer ze in juni al vrij zijn en op 1 september gaat iedereen terug naar school. Maar wat doe je als je huisonderwijs geeft? Werk je een beetje verder? Werk je helemaal verder? Neem je een aantal weken echt vrij? Neem je 2 maanden vrij?

Ik moet zeggen dat het eindelijk duidelijk wordt voor ons en het is toch al eind augustus. Dus het wordt tijd. De vakantie is soms een rollercoaster geweest voor me. De ene dag dacht ik: “Nee, echt vakantie, niks doen!”. De andere dag klom de rollercoaster een beetje rollercoasteromhoog en dacht ik: ” Een beetje werken. Gewoon eens wat Frans, of een beetje wiskunde, of iets geschiedenis”. En dan kwamen we boven op de top met onze rollercoaster en dan dacht ik: “Nee, we gaan echt werken. We stellen terug ons schema op!”. Maar dan denderde onze rollercoaster in een rotvaart naar beneden om de deksel op mijn neus te krijgen. Ofwel zeggen mijn “leerlingen” NEE ofwel komen we er gewoon niet toe met alle leuke activiteiten die er zijn in de vakantie.

Dus wat hebben we gedaan? Een beetje van alles, maar het echte werken alleszins niet. In het begin van de vakantie konden we per week nog wel een aantal dingen doen: eens een wiskunde-oefening, eens een filmpje kijken, een beetje Frans, een beetje freewriting,… Maar dan ga je echt op vakantie naar het buitenland en daar komt het natuurlijk niet aan bod. Gelukkig maar, zou ik zelf ook niet willen. Maar als je dan thuis komt, merk je wel dat je uit dat ritme bent. En soms doe ik een halve poging maar plots geraken mijn schema’s niet meer afgewerkt. Er komt een tenniswedstrijd tussen, of een online-afspraak om te gamen, of gewoon een leuke dag.

Maar ik moet toegeven dat het gevoel blijft knagen. En willen of niet, je laat je toch altijd beïnvloeden. Je komt mensen tegen en die zeggen: “Maar nu hebben ze toch wel echt vakantie?” Maar aan de andere kant merk je dat andere huisonderwijzers wel maar 3 of 4 weken vrij nemen en terug starten en dus denk je als nieuweling in huisonderwijsland:”Oh jee, moet ik nu ook niet terug beginnen?”. Of je hoort huisonderwijzers of leerkrachten klagen over hoeveel jongeren kwijt geraken in een vakantie en dan word ik weer bang dat ik bij Thijssen toch niet op tijd klaar geraak. Want het eerste plan was om wel ongeveer op tempo te blijven met de gewone school. Met Dirkje heb ik daar niet zoveel zorgen rond omdat ik weet dat ze op korte termijn heel wat kan verwerken.

Maar kijk zo heb ik weer heel veel geleerd tijdens onze zomervakantie. Ik probeer me niet te veel aan te trekken van wat andere mensen zeggen of vooral “niet zeggen” maar wat hun houding of gezicht me duidelijk maakt. Maar toch laat je je er door beïnvloeden, ja ik dus ook. Maar het zet je aan het denken, want ik hou niet zo van dat op en af slingeren tussen wat ik wil en denk. En dat is dan een voordeel, want je gaat echt nadenken hoe je het wil. Dus ik ben uit mijn rollercoaster gestapt.

En mijn idee is weer wat duidelijker geworden. We werken in de vakantie maar op een andere manier zodat het niet te veel lijkt op werken. We kijken bijvoorbeeld naar de film “Gods of Egypt” in het Engels en praten er over tussendoor. Dus zo hebben we al Engels en geschiedenis in 1 klap. Of Thijssen is heel veel gaan lezen in de vakantie (Joepie! Ik smeek al jaren aan Dirkje, Thijssen en nichtje Juline om eens een boek te lezen!) en dat vind ik super. Hij heeft de 5 boeken van Percy Jackson gelezen en is nu bezig aan de percyjacksonreeks van “De helden van Olympus”. Hij is gebeten door de Griekse mythologie, dus weer geschiedenis en Nederlands. Dirkje kijkt regelmatig naar het nieuws of ze zet een serie op op Netflix met de Franse ondertiteling. En zo kan ik nog wat doorgaan…. Dus eigenlijk ben ik tevreden.

Ik deed af en toe een halfslachtige poging voor wiskunde of zo, maar eigenlijk moet dat niet. Laat ze rusten, genieten, leuke dingen doen, met vrienden optrekken,… En we komen er wel. Moet dat volgens het tempo van het school? Niet helemaal voor mij, niet meer. Ik wil natuurlijk niet dat ze jaren gaan achterlopen. Maar moet Thijssen zijn eerste graad exact af zijn in juni 2018? Nee, helemaal niet. Want hij heeft al zoveel meer geleerd. Letterlijk, want hij heeft al fysica en techniek van de hogere jaren gehad. Hij is al Engels voor tweede en derde graad bezig.

stopMaar bovenal heeft hij geleerd wat zijn ritme is. En dat is zo veel belangrijker. Hij voelt beter zijn grens en wij hebben ook beter geleerd dat na een leuke uitstap toch de volgende dag een beetje rust hoort voor hem. En Dirkje? Zij heeft zoveel discipline en inzet geleerd met haar tennis, maar ook zij heeft geleerd wanneer het goed is om rust te nemen. Dus ik ben tevreden, en Joeri ook. Onze kinderen hebben geleerd er voor te gaan, maar ook geleerd wanneer het goed is om een stapje terug te doen. En dat is iets wat bij mee veel langer heeft geduurd om te leren…

En 1 september? Daar gaan we nog een knaldag van maken!

1sept