Een (ver)nieuw(d) schooljaar!

Tijdens de vakantieperiode heb ik mijn brein echt wel laten kraken over hoe ik het wil aanpakken dit schooljaar. Wat liep goed vorig schooljaar? Wat moet wijzigen? Wat moeten we wat bijstellen? Wat willen we bereiken?
Dat denkwerk verrichten is iets wat je altijd wel doet als je in het onderwijs staat. Maar vermits ik nu voor “alles” insta, moet ik ook wel zorgen dat “alles” aan bod komt wat ik wil. En met alles bedoel ik ook echt alles (samen met Joeri natuurlijk ook voor een stuk): alle vakken, alle algemene vaardigheden, op alle momenten – op school en thuis. Zo tegen het einde van de vakantie realiseerde ik me dat het toch echt een uitdaging is en dat ik dus goed moet weten waar ik mee bezig ben. Maar we houden van een uitdaging!

lifebegins

Wat willen we nu eigenlijk bereiken met ons huisonderwijs? Wil ik dat ze sneller afstuderen dan op school? Nee, helemaal niet. Moet het op hetzelfde moment zijn? Hoeft niet, maar ik wil niet dat ze jaren gaan achter lopen natuurlijk. Wat vind ik belangrijk dat op mijn kinderen hun “levens-CV” staat? Kennis vind ik sowieso belangrijk. Maar wat ben je met je kennis als je niet kan communiceren, niet kan volhouden, niet kan zoeken, niet durft zoeken, niet durft opnieuw beginnen, niet in stappen leert denken, je grenzen niet durft verleggen …? Niets! Dus heb ik me voor genomen dat ik echt aan een aantal van die dingen wil werken en dat ik het niet uit het oog mag verliezen tijdens het jaar. Want tijdens zo een schooljaar word je soms bang dat je niet alles gezien gaat krijgen en dat je meer examens moet laten maken op de examencommissie. Eigenlijk hetzelfde als dat een leerkracht bang is dat hij/zij het goalleerplan niet afkrijgt. Maar ik ga echt op lange termijn denken en niet per schooljaar . Wat ik hun ga leren, gaan ze veel langer nodig hebben dan enkel voor de examens. En om het niet uit het oog te verliezen en er elke dag terug bij stil te staan heb ik mezelf wat administratie opgelegd. Ik heb een 10-tal ontwikkelingsdoelen opgesteld waar ik aan wil werken. En elke dag noteer ik bij de doelen waar we iets aan hebben gedaan, wat we hebben bereikt of wat moeilijk ging. Op die manier blijft mijn focus hopelijk juist dit schooljaar. Maar het wil dus niet zeggen dat we niet gewoon ook Frans, wiskunde, geschiedenis, … leren. Natuurlijk doen we dat ook! Want wat ben je er mee als je kan communiceren, kan volhouden en kan zoeken, maar je weet niet waarover je moet communiceren of wat je moet zoeken. En ik weet dat dit ook op scholen aan bod komt. Daar ben ik van overtuigd. Maar ik ben er ook van overtuigd dat we dat met onze manier van huisonderwijs toch nog net op een ander niveau kunnen brengen. En maar goed dat ik dat denk, want als ik niet zou geloven in ons huisonderwijsproject zou het niet goed komen natuurlijk.

Wat veranderen we in dit (ver)nieuw(d) schooljaar voor Thijssen?
Ons tijdschema is weer eens anders opgebouwd en na een week staan we er allebei nog positief tegen over. Dus dat is al fijn meegenomen. Dat wil zeggen dat de balans werk-rust voor hem goed zit voorlopig. We starten nu elke dag met “media”. Het lijkt voor hem een rustiger begin, maar we doen daar eigenlijk zo veel in! Media is zo een beetje alles eigenlijk. Op maandag mag hij kiezen en hij koos nu al 2 keer voor “Mythbusters”. Op andere dagen moet hij iets kiezen uit Engels, Frans of Nederlands. En ook dit kan weer van alles zijn: een artikel lezen op national geographic, naar Niouzz kijken op RTBF (tegenhanger van Karrewiet), Ted Ed filmpje kijken, … Maar vanuit onze media werken we altijd verder. We halen er een aantal woorden of begrippen uit en die gaan we verklaren of vertalen. Of we maken een mindmap. Of we passen ons communicatiemodel toe op de media en kijken wat het doel is en welke verbale en non-verbale communicatie er is. Soms brengt zo een filmpje of artikel ons naar de wetenschap of techniek en bekijken we het atoommodel of de werking van een V6 motor of lenzen en hun brandpuntsafstand. Een andere keer voert het ons terug naar de tijd en kijken we wat Joegoslavië nu eigenlijk was. Natuurlijk hebben we ook al rond de orkanen gewerkt. Elke dag brengt zo iets nieuws en onverwachts, zowel voor hem als voor mij. En soms lukt het om de rest van de dag er op af te stemmen, want dan kunnen we het koppelen aan onze geschiedenis of schrijven we er een tekst over voor Nederlands of bekijken we de wetenschappelijke notatie in de wiskunde bijvoorbeeld. En op het einde van dag mag hij iets kiezen om nog iets verder uit te werken rond het onderwerp van de media-opdracht. Dat kan zijn extra info verzamelen en ’s avonds bij het eten vertellen wat hij heeft gevonden of dat kan iets tekenen zijn of …. Alleszins iets wat hij leuk vindt en waardoor hij geprikkeld wordt. We kregen zo al het hele verhaal van de Odyssee te horen. En voor mijn ontwikkelingsdoelen scoor ik ook meteen goed. Want hij leert nieuwsgierig zijn, hij leert dieper graven, hij leert de relatie tussen verschillende items ontdekken, hij leert zelfstandig werken. Hij leert dat we niet in vakjes moeten denken!

Een ander nieuw item wat we invoerden dit schooljaar is het afwerken van taken of voorbereiden van lessen voor de volgende dag. Heel logisch want huiswerk hoort er ook op school bij. Alleen moet Thijssen zelf op een blad noteren wat hij gaat afwerken of voorbereiden en krijgt hij stilaan meer zelfstandigheid in het bepalen wat hij gaat doen. Toch net iets anders dan een voor hem ingevulde Smartschoolagenda of opgelegde taken die voor hem misschien niet nuttig zijn. Hij leert hiermee noteren, plannen en bepalen wat voor hem belangrijk is  en dat zijn voor hem belangrijke werkpunten.
En om op die schoolagenda terug te komen. Onze dagagenda is vooraf opgesteld en weagenda overlopen die elke ochtend. Dat maakt de dag voor hem voorspelbaar. En afwijken van de agenda kan als dat moet. Misschien denk je nu dadelijk: “Dat kan later ook wel niet, zo maar alles aanpassen.” Dat vind ik nu net niet. Volgens mij is het belangrijk om te leren wanneer iets niet meer lukt en dat je dan beter kan overschakelen naar iets anders, voor even of voor de rest van de dag. Voelen wanneer iets niet meer lukt en dan beter iets anders nuttig doen, vind ik zelf een heel belangrijk ontwikkelingsdoel.

En nog een laatste iets wat we invoerden dit jaar. Ze kiezen allebei per 4 maanden een lange-termijn-doel om te realiseren. Hiervoor leren ze in stappen werken en zoeken hoe ze dit moeten aanpakken. Sowieso niet makkelijk voor de ADHD’ers in huis: in stappen langzaam naar iets toe werken. Zelfs het doel kiezen is niet gemakkelijk want er is zo veel te doen. Dirkje gaat haar reis naar Nepal voorbereiden en Thijssen gaat op zijn handen leren lopen. Of het lukt? Dat zullen we zien, maar ze hebben alleszins al hun start genomen. Dus weer “check” op mijn lijstje van ontwikkelingsdoelen.
Elke week kiezen ze ook nog een kort-termijn-doel. Gewoon iets kleins wat ze gaan realiseren die week maar wat niet meteen met hun leerstof heeft te maken. Zo werden er al boekjes gemaakt met begroetingen in 15 talen, gamescènes opgenomen, truien bedrukt, …

En Dirkje? Ik denk dat zij al een heel belangrijk les heeft geleerd bij de start van het nieuwe schooljaar, of eigenlijk een stukje voor 1 september. Toen moest zij gaan plannen en inschrijven voor examens. Wat is haalbaar om tegen wanneer te leren? Hoe verzamel ik de leerstof die ik moet zien? En hoe en waar ga ik me verder in verdiepen? Wat ontbreekt nog volgens de lijst die ik moet kennen?
Daarna de dagplanning maken en blijven doorzetten ook als iets even niet lukt. Dus haar ontwikkelingsdoelen staan op scherp qua doorzetten, zelfstandigheid, nieuwsgierigheid, afbakenen, ….

En ik noteer elke avond braaf hoe ze in die verschillende doelen gegroeid zijn of hoe ze hun grens hebben gevonden die dag. Dus ik zal het dit jaar niet uit het oog verliezen, want die ontwikkelingsdoelen overal in integreren is toch één van de hoofdredenen waarom we kozen voor huisonderwijs!

 

 

 

Advertenties

Vakantie of vakantie…?

Als je kinderen naar school gaan is het heel simpel, de school (secundair) bepaalt wanneer ze in juni al vrij zijn en op 1 september gaat iedereen terug naar school. Maar wat doe je als je huisonderwijs geeft? Werk je een beetje verder? Werk je helemaal verder? Neem je een aantal weken echt vrij? Neem je 2 maanden vrij?

Ik moet zeggen dat het eindelijk duidelijk wordt voor ons en het is toch al eind augustus. Dus het wordt tijd. De vakantie is soms een rollercoaster geweest voor me. De ene dag dacht ik: “Nee, echt vakantie, niks doen!”. De andere dag klom de rollercoaster een beetje rollercoasteromhoog en dacht ik: ” Een beetje werken. Gewoon eens wat Frans, of een beetje wiskunde, of iets geschiedenis”. En dan kwamen we boven op de top met onze rollercoaster en dan dacht ik: “Nee, we gaan echt werken. We stellen terug ons schema op!”. Maar dan denderde onze rollercoaster in een rotvaart naar beneden om de deksel op mijn neus te krijgen. Ofwel zeggen mijn “leerlingen” NEE ofwel komen we er gewoon niet toe met alle leuke activiteiten die er zijn in de vakantie.

Dus wat hebben we gedaan? Een beetje van alles, maar het echte werken alleszins niet. In het begin van de vakantie konden we per week nog wel een aantal dingen doen: eens een wiskunde-oefening, eens een filmpje kijken, een beetje Frans, een beetje freewriting,… Maar dan ga je echt op vakantie naar het buitenland en daar komt het natuurlijk niet aan bod. Gelukkig maar, zou ik zelf ook niet willen. Maar als je dan thuis komt, merk je wel dat je uit dat ritme bent. En soms doe ik een halve poging maar plots geraken mijn schema’s niet meer afgewerkt. Er komt een tenniswedstrijd tussen, of een online-afspraak om te gamen, of gewoon een leuke dag.

Maar ik moet toegeven dat het gevoel blijft knagen. En willen of niet, je laat je toch altijd beïnvloeden. Je komt mensen tegen en die zeggen: “Maar nu hebben ze toch wel echt vakantie?” Maar aan de andere kant merk je dat andere huisonderwijzers wel maar 3 of 4 weken vrij nemen en terug starten en dus denk je als nieuweling in huisonderwijsland:”Oh jee, moet ik nu ook niet terug beginnen?”. Of je hoort huisonderwijzers of leerkrachten klagen over hoeveel jongeren kwijt geraken in een vakantie en dan word ik weer bang dat ik bij Thijssen toch niet op tijd klaar geraak. Want het eerste plan was om wel ongeveer op tempo te blijven met de gewone school. Met Dirkje heb ik daar niet zoveel zorgen rond omdat ik weet dat ze op korte termijn heel wat kan verwerken.

Maar kijk zo heb ik weer heel veel geleerd tijdens onze zomervakantie. Ik probeer me niet te veel aan te trekken van wat andere mensen zeggen of vooral “niet zeggen” maar wat hun houding of gezicht me duidelijk maakt. Maar toch laat je je er door beïnvloeden, ja ik dus ook. Maar het zet je aan het denken, want ik hou niet zo van dat op en af slingeren tussen wat ik wil en denk. En dat is dan een voordeel, want je gaat echt nadenken hoe je het wil. Dus ik ben uit mijn rollercoaster gestapt.

En mijn idee is weer wat duidelijker geworden. We werken in de vakantie maar op een andere manier zodat het niet te veel lijkt op werken. We kijken bijvoorbeeld naar de film “Gods of Egypt” in het Engels en praten er over tussendoor. Dus zo hebben we al Engels en geschiedenis in 1 klap. Of Thijssen is heel veel gaan lezen in de vakantie (Joepie! Ik smeek al jaren aan Dirkje, Thijssen en nichtje Juline om eens een boek te lezen!) en dat vind ik super. Hij heeft de 5 boeken van Percy Jackson gelezen en is nu bezig aan de percyjacksonreeks van “De helden van Olympus”. Hij is gebeten door de Griekse mythologie, dus weer geschiedenis en Nederlands. Dirkje kijkt regelmatig naar het nieuws of ze zet een serie op op Netflix met de Franse ondertiteling. En zo kan ik nog wat doorgaan…. Dus eigenlijk ben ik tevreden.

Ik deed af en toe een halfslachtige poging voor wiskunde of zo, maar eigenlijk moet dat niet. Laat ze rusten, genieten, leuke dingen doen, met vrienden optrekken,… En we komen er wel. Moet dat volgens het tempo van het school? Niet helemaal voor mij, niet meer. Ik wil natuurlijk niet dat ze jaren gaan achterlopen. Maar moet Thijssen zijn eerste graad exact af zijn in juni 2018? Nee, helemaal niet. Want hij heeft al zoveel meer geleerd. Letterlijk, want hij heeft al fysica en techniek van de hogere jaren gehad. Hij is al Engels voor tweede en derde graad bezig.

stopMaar bovenal heeft hij geleerd wat zijn ritme is. En dat is zo veel belangrijker. Hij voelt beter zijn grens en wij hebben ook beter geleerd dat na een leuke uitstap toch de volgende dag een beetje rust hoort voor hem. En Dirkje? Zij heeft zoveel discipline en inzet geleerd met haar tennis, maar ook zij heeft geleerd wanneer het goed is om rust te nemen. Dus ik ben tevreden, en Joeri ook. Onze kinderen hebben geleerd er voor te gaan, maar ook geleerd wanneer het goed is om een stapje terug te doen. En dat is iets wat bij mee veel langer heeft geduurd om te leren…

En 1 september? Daar gaan we nog een knaldag van maken!

1sept

Zo veel verschillende snelheden..

Er zitten zo veel verschillende snelheden in het werken van Thijssen, dat het soms zo verbazend goed gaat en soms zo frustrerend kan zijn. Maar 1 ding is zeker: het is altijd een uitdaging. En laat ik nu net van uitdagingen houden…

In mijn blogs heb je al vaker kunnen lezen dat het onvoorspelbare ritme waar Thijssen mee zal werken een grote uitdaging is geweest en blijft. Tot nu tot was het voor mij vooral afhankelijk van hoe vol zijn hoofd zat. En dat kan wisselen van minuut tot minuut. En ik weet natuurlijk al langer dat het ook wel afhangt van de manier waarop ik iets aanpak, maar toch… de impact van onze andere manier van werken deze week had ik weer niet zien aankomen.

Met de uitdaging van de grote  vakantie voor ons was ik aan het nadenken hoe we kunnen verder werken op een rustig tempo zonder dat hij het echt merkt. Want ik mag niet vergelijken met zijn vrienden van hem. Ik mag niet vergelijken met het feit dat hij niet moest studeren tijdens de voorbije examenperiode, maar hij mag wel vergelijken met hun vrije dagen na de examenperiode. Tja, zijn eigen logica. Dus nadenken en puzzelen… Maar soms is de beste manier alles loslaten en het een beetje vanzelf laten komen. Niet makkelijk voor een controlefreak, dat kan ik je zeggen.

Dus afgelopen maandagochtend dacht ik: “Ok, we gaan iets doen wat hij leuk vindt en wat educatief is. Of het nu moet gezien worden volgens leerplan of niet.” Dus begonnen we aan een projectje met onze Engino, namelijk een geautomatiseerd huis bouwen. Zoiets bouwen vindt hij leuk. Maar gaandeweg kwamen ideeën, obstakels, leermomenten, … En het werd eigenlijk een fijne week. Nadat het bouwen in Engino aansloeg ging ik nadenken om alle vakken voor de examencommissie er wat bij te betrekken. 19458194_10213445245185317_678585433_n

En eigenlijk als je even de tijd durft nemen om te bedenken hoe je dat allemaal gaat combineren, gaat dat vlot. En zoveel moest ik niet voorbereiden want hij moet het eigenlijk zelf doen. Toen ik dat Sjef Drummen van Agora enkele weken geleden tijdens zijn voordracht op UCLL hoorde beweren, twijfelde ik er nog aan. Maar het is waar… ik heb veel minder moeten voorbereiden, ik heb alleen nagedacht welke richtingen we konden uitgaan. En het leuke was… tegen het einde van de week bracht Thijssen zelf ook dingen aan. En toen was de motivatie en het doorzettingsvermogen er echt. Schitterend om mee te maken.

Met dat hij het huis aan het bouwen was en de instructies aan het volgen was, kwam weer tot uiting hoe moeilijk het is om instructies te volgen als die niet logisch voor hem zijn. En vooral als ze het huis niet symmetrisch opbouwen qua soort blokjes, terwijl dat wel kan. Of als de volgorde van het bouwen niet logisch is voor hem. Niet gemakkelijk, maar natuurlijk een goede eigenschap om een plan en instructies in twijfel te brengen en verbeteringen te zien. Het liet toch ook weer een obstakel zien waar hij telkens moet overstappen, maar hij deed het. Ook al moesten we daardoor af en toe een pauze inlassen.IMG_8620
Met het bouwen van het huis kregen we ook een herhaling van een stukje van techniek en programmeren, nl. denken in invoer-verwerking-uitvoeren en sensoren en actuatoren. Maar we keken ook naar de constructie en de stevigheid van het huis. En terwijl Thijssen bouwde, luisterden we naar House-muziek en zochten we op wat House-muziek eigenlijk is. Kan het toepasselijker ;-). Later in de week gaf ik opdrachten wat er geautomatiseerd moest worden en tekende Thijssen de logische schema’s uit om ze vervolgens gaan te programmeren. En ja hoor, als hij op de knop drukte aan de deur, ging de deur open en de ventilator aan bijvoorbeeld.
Aan ons huis bouwen koppelden we ook wat Franse woordenschat. Hij moest zelf 6 onderdelen van een huis kiezen, een figuur er van zoeken op internet en vertaling zoeken. Vervolgens moest hij de figuur en de vertaling mooi ordenen in een tabel in Word. Dus we hadden meteen Frans en informatica gecombineerd. En hij mocht de woorden kiezen die we gingen vertalen dus dat vond hij ook al leuk. Veel leuker dan woordenschat uit een handboek leren, want nu kon hij zelf bepalen welke woorden hij belangrijk vond om te leren. En natuurlijk waren er een paar bij die hij nog kende, maar is dat erg? Nee, want ze zijn weer eens herhaald en hij was enthousiast
Verder keken we naar filmpjes waarin de woordenschat rond “la maison” werd herhaald en wat uitgebreid. En aan de hand van een plattegrond moest hij uitleggen in het Frans waar welke kamer ligt of rennen door ons huis om de juiste benaming van een kamer op een post-it te schrijven en deze post-it gaan op te hangen. En dit alles hebben we overgoten met een sausje van vervoegingen: tegenwoordige tijd en verleden tijd. Zoveel leuker dan gewoon Frans uit een handboek te leren.

Maar in de loop van de week maakten we allerlei combinaties van vakken en altijd vanuit 1 vertrekpunt, namelijk ons huis. Zo gingen we bijvoorbeeld kijken naar de woningen doorheen de geschiedenis. We konden vanuit onze lessen geschiedenis al overlopen hoe de woonplaatsen evolueerden in de oudste tijden en we bekeken ook nog eens het gebruikte materiaal. We gingen kijken wat we al wisten over de volgende tijden en gebruikten hierbij de tijdsbalk om de perioden te herhalen. Maar we keken ook naar een filmpje “Housing through the centuries” en vanuit ons huis kwamen we ook aan bij steden en urbanisatie. We keken een TedEd-filmpje om zo ook terwijl ons Engels bij te spijkeren, “Urbanization and the evolution of cities across 10,000 years“. En we lossen altijd de vragen op die bij het filmpje horen want zo oefenen we al weer voor de luisteroefeningen van zijn Engels examen. Maar door na te denken over urbanisatie gingen we ook denken aan de steden waar we al geweest waren en of we een verschil wisten in hun opbouw. Dus we zochten in Google maps Brussel, Barcelona en New York op en zagen duidelijk de verschillen. Hij wist zelfs nog van een aantal jaren geleden in Barcelona waarom de hoeken van de straten afgevlakt zijn. Dus wat hij leuk vindt, onthoudt hij echt heel goed!

Dirkje gaf ons wat meer uitleg over de bouw van de steden volgens de Grieken en de Romeinen en middeleeuwse steden. Dus onze combinatie van aardrijkskunde, geschiedenis en Engels was geslaagd.
De Romeinen en de steden brachten ons dan weer bij een filmpje over de beveiliging van steden vroeger en zo keken we – alweer- naar een TedEd Filmpje met als titel “The city of walls, Constantinople“. Daar kwam de term metropool in en hij vroeg uit zichzelf wat dat was (Joepi! Juiste mentaliteit! Vragen stellen en je leren zelf sturen). Dus gingen we op zoek naar wat een metropool precies is. En weer aardrijkskunde, geschiedenis, Engels in 1 keer.

Maar we integreerden ook wiskunde uiteraard. We gingen de muuroppervlakte en het volume berekenen van het gebouwde huis met Engino. De grootste moeilijkheid ligt daarin nog altijd dat je soms moet loslaten. Je kan niet perfect meten en om volume- en oppervlakteberekeningen te oefenen moet dat ook niet. Je moet durven afronden. Maar hoe weet je dat je zo precies mogelijk afrondt? Dat blijft de uitdaging… Weer een obstakeltje om over te stappen.

Natuurwetenschappen integreerden we door te bedenken dat ook ons lichaam een huis is voor … microben. Dus we keken weer een TedEd-filmpje (het is wel duidelijk dat ik fan ben van TedEd) over “you are your microbes“. En natuurlijk hadden we daar weer Engels bij en losten we onze vraagjes op. Maar wat belangrijker voor mij was dat Thijssen zelf besloot waarom het dus toch belangrijk was dat hij gevarieerder zou gaan eten. Het besef komt er stilaan, en de praktijk nog stiller… Maar we zijn op weg. Dat besef dat je moet gevarieerd eten was na een obstakeltje weer een klein vreugdemoment. Maar ook de tuin rond een huis bracht ons bij de planten en dus bij fotosynthese!

En het leuke aan deze hele andere manier van werken was dat Thijssen op een bepaald moment vroeg of hij ook zijn droomhuis van de toekomst mocht ontwerpen in Scrap Mechanic. Tuurlijk! En ik kon zo spontaan “tuurlijk” zeggen, omdat ik ook de voorafgemaakte planning had weggelaten en dus op dat moment was er niets los te laten. Mijn enige doel deze week was om plezier te krijgen in leren en zelf op zoek te gaan of aan te brengen wat hij zou willen leren. We gingen eerst fantaseren over hoe een huis in de toekomst er zou uitzien en wat er allemaal mogelijk zou zijn. Eerst kreeg ik niet echt een verhaal te horen. Fantaseren blijft moeilijk, want hoe weet je dat het zo zal zijn? De nuchtere kijk zonder fantasie met ASS is dan een obstakeltje om over te stappen. Maar via kleinere vraagjes kwamen we er en plots kreeg ik een heel betoog over een huis gebouwd uit nanobots en dat je dan je huis telkens kan aanpassen en veranderen. En we hadden er ook weer een spreekoefening bij voor Nederlands.
En hij ging aan de slag in Scrap Mechanic. Maar als we dan weer eens op een bepaald moment verder werkten aan onze logische schema’s en het programmeren met Engino, zei hij plots: “Nu weet ik waarom dat dient wat een tijdje geleden bij gekomen is in Scrap Mechanic. Nu kan ik dat wel!” Dus even goed vragen via allerlei kleine vraagjes en hij had doorgekregen waar die AND, OR, XOR, XAND, .. voor stond in Scrap Mechanic. Zalig als er tijdens het werken van die verbindingen worden gelegd. En dat kan je volgens mij alleen krijgen als je zonder stress en druk werkt. Dus hij ging aan de slag met die poorten en automatiseerde zijn huis ook in Scrap Mechanic. Of ik moet zeggen “automatiseert” want zijn huis is nog lang niet af. Het moet ook allemaal meteen precies goed zijn. Dus daar moet ik ook vrede mee nemen dat het net iets langer duurt dan de planning die toch weer spontaan ontstaat in mijn hoofd. Loslaten dus… want iets leren afwerken en volharden vind ik dan toch nog net belangrijker dan extra oefeningen wiskunde of Frans.
Toen we donderdag even overliepen hoe je bij een ontwerpproces te werk gaat, zei hij dat ik hem ook zo een moeilijkere opdracht moest geven rond logische schakelingen. IMG_8623Hij wou een echte opdracht met een probleemstelling. Hij zou het dan bouwen in Scrap Mechanic. En ja hoor,… daar was de intrinsieke motivatie en het doorzettingsvermogen. Anders waakt Thijssen zelf erg over de tijd die we werken. Het mag niet langer duren dan gepland, maar nu werkte hij door tot hij de oplossing had gevonden. Knap! Dus toen werd het voor mij duidelijk dat zijn tempo niet alleen wordt bepaald door een hoofd dat vol zit, maar dat als ik op een bepaald moment die intrinsieke motivatie er bij krijg en het niet te gemakkelijk maak, dat hij dan enorm gebeten is. En ik had niet de gemakkelijkste opdracht (eigenlijk een opdracht van niveau voor een paar jaar later) gegeven en hij had dat schitterend gerealiseerd.
Maar dat is het moeilijke dus: het moment en het juiste niveau. Je moet op het juiste moment dat juiste niveau aanbieden. Want als zijn hoofd echt vol zit dan kan een uitdagende oefening zo veel stress geven, maar op een ander moment klaart de hemel dan op. Dus nog een uitdaging er bij. Maar als je ziet dat het werkt door weer eens op een andere manier te werken dan geeft dat zo ongelooflijk veel energie. En zo lang als soms een oefening in een handboek kan duren, zo neemt hij een heel andere snelheid als de opdracht vanuit hem komt. Dus intrinsieke motivatie werkt echt, maar die altijd krijgen is een andere uitdaging.
Is huisonderwijs dus saai? Nee nooit, maar soms twijfel je wel eens aan je keuze. Maar na zo een leuke week en als je dan ziet dat iemand plots gebeten geraakt en zelf achter een opdracht vraagt dan ben ik oprecht blij. En dan weet ik waar ik het om deed. Ja, dit is wat ik wou. Zelf op ontdekking leren gaan en dingen in vraag stellen en dan durven doorzetten om het antwoord te vinden. Het geeft dan zoveel energie en vooral ook zoveel ideeën. Voor volgende week zitten er nog heel wat ideeën in mijn hoofd:

  • werken rond leningen, subsidies en intresten
  • materialen en gesteenten die worden gebruikt bij het bouwen en hun vindplaatsen
  • schrijfoefening om je eigen huis te omschrijven
  • met onze 3D pen een huis maken
  • foto’s met onze stikbot maken voor bekende gebouwen d.m.v. een green screen
  • uitstap naar een werf
  • beroepen in de bouw ontdekken
  • duurzaam bouwen
  • uitstap naar huis van de toekomst
  • fases in de bouw van een huis

Maar wat het zal worden? Dat zullen we zien, ik kan een beetje sturen en aanbieden, maar het is Thijssen die mee richting geeft en die onze snelheid bepaalt. Een overgang naar een volgend onderwerp zit ook al in mijn hoofd. Het komt na dit onderwerp perfect uit om te kijken naar hoe de eerste steden ontstonden en de machtige piramides in het Nabije Oosten. En vermits we dit gaan doen aan de hand van een aantal filmen, gaan we ook de techniek rond film meenemen. Dus ideeën genoeg weer! Maar wat zal het echt worden? Ik laat het los en ik probeer de vakantie door te brengen met op een leuke manier te laten leren, onbewust! En misschien staan we tegen september dan weer een stap verder en durf ik planningen altijd maar beter loslaten, en Thijssen ook. En komt het leren altijd meer en meer vanuit hem. Maar dat verwacht ik nu nog niet. Daar is hij ook sowieso wel erg jong nog voor. Maar als ik dat kan bereiken, dan ben ik best trots op ons allebei.

Oh ja en wie zich afvraagt hoe het met Dirkje gaat? Prima, ze heeft er een weekje Spanje opzitten, wat ze best vermoeiend vond. Een hele dag te midden van alleen maar Spaans, vraagt heel veel concentratie. En dan ook nog eens meeleven in een Argentijns gezin met een echt zuiders ritme…tja dan ga je niet zo vroeg eten en slapen. Maar het was een IMG_8548ervaring en de Spaanse les viel ook goed mee. Maar ze leerde zo veel bij zoals alleen het vliegtuig nemen, zelf haar TGV regelen en alleen een onbekend station binnen stappen. Daar alles zelf moeten regelen in het Spaans. Ik kan zeggen dat mijn meid behoorlijk zelfstandig geworden is op een week tijd. En ondertussen legde ze ook haar eerste examen – mondeling Engels- af en slaagde met glans. Dus uitdaging genoeg voor haar, en ook voor Joeri en mij om los te laten. En studeren? Schitterend, ze heeft zoveel interesses zodat ze zoveel extra opzoekt voor haar examen aardrijkskunde! Zalig om te zien en mee te maken. Wanneer ze studeert, vraagt ze haar af of het zo ook is of dat ze het begrijpt en bij twijfel gaat ze gewoon zelf verder op zoek naar uitleg op het internet.

Je ziet met alle obstakels die ook in huisonderwijs zitten, merken we ook onze groei. En dat geeft ons energie!

Hoge spitse toppen en venijnige sluwe dalen

Hoge spitse toppen en venijnige sluwe dalen… dat was het landschap van ons thuisonderwijsreis vanaf januari tot nu. De blijdschap en de euforie bij het halen van een top maar ook de ongerustheid, de bezorgdheid en de twijfel als je met een wervelwind weer in een dal beland en als dat slinks dal plots nog dieper lijkt te gaan.

Eind december werd de Rilatine opgestart en buiten het slaapprobleem leek het ons recht naar een eeuwig hoogplateau te brengen. Concentreren tijdens het werken ging veel beter en er kwam meer rust. Maar dan staken plots erge hoofdpijnen op vanaf half februari en elke dag werden ze een beetje erger. Tot er geen rust meer was en elk stukje werk te veel werd. Je gaat dan op zoek naar alles wat veranderde, twijfelt aan hem, twijfelt aan jezelf, twijfelt aan alles.  Toch kwam de Noorwegenreis er tussen en die verliep schitterend en bracht rust. En ook zijn meer dan voortreffelijk mondeling examen Engels was absoluut een top, ook voor zijn zelfvertrouwen en voor je eigen geloof in de toekomst. Want dat kon hij toch maar even! Binnenwandelen in een lokaal met 2 vreemde examinatoren en een perfect Engels mondeling examen afleggen. Maar toch merk je geleidelijk aan dat hij anders wordt. Maar waar en hoe precies? Wat verandert er?  Daar kan je meestal achteraf veel beter je vinger op leggen. Er kwamen meer angsten naar boven. Angst voor insecten, angst voor drukte, angst om niet te weten hoe iets zou lopen en angst voor erge hoofdpijn. Het begint geleidelijk, maar plots merk je dat hij nergens meer graag naar toe gaat en dat hij het liefst rustig thuis is. En dat doet weer pijn, want waar ontglipte het je? Wat nu? En dat is dan een slinks dal.

En dan gingen we in overleg nog maar 1 keer per dag Rilatine geven. En zo snel ervaarde hij zelf dat zijn erge hoofdpijn verdween. En plots waren we weer in hoge versnelling op weg naar een hoge top. Hij voelde zich herboren en kon de wereld aan. Al na een paar hoofdpijndagen wou hij geen Rilatine meer omdat hij die vreselijke hoofdpijn nooit meer wou. En enkele dagen later maakte hij al weer plannen. Hij wou weer eens gaan tennissen en naar de bioscoop, afspreken met vrienden en nog eens uit eten gaan, …En ook dan trap je er weer even in, want je denkt: “Oh ja, dit is voorbij….”. Maar autisme gaat natuurlijk nooit voorbij. Het is met pieken en dalen, soms in een tempo van weken, soms in een tempo van dagen en soms in een tempo van uren of zelfs minuten. Een paar weken zonder Rilatine liet wel zien dat de concentratie terug verminderde tijdens het werken. Maar dat nemen we er graag bij als daardoor de hoofdpijn weg blijft. Of toch de vreselijke hoofdpijn. Want drukte in zijn hoofd en gewone hoofdpijn heeft hij nog steeds. Maar de euforie is ook weer minder natuurlijk en hij ziet zelf ook de dingen die hij nog niet terug durft. Maar we zitten wel terug een niveau hoger en voorlopig blijven de diepe dalen weg. Wel af en toe een klein dal, maar dat kunnen we met ons gezin wel aan. Maar ik ben vooral blij dat hij zelf kan voelen dat het beter is voor hem zonder Rilatine en dan ook zelf die beslissing neemt. Zelf beslissingen kunnen en durven nemen… veel belangrijker dan de wiskunde en de geschiedenis die we al leerden dit schooljaar.

En als ik even over mijn schouder achterom kijk naar de afgelopen 3 maanden kan ik zeggen dat er toch een stijgende lijn zit in onze pieken en dalen. Af en toe vroeg het wat creativiteit maar wat het me vooral leert, is dat ik niet het tempo bepaal, maar wel hoe hij zich voelt. En dat blijft een vreemde gewaarwording want plots bedien ik niet alleen de gas en de rem op onze tocht, maar moet ik aanvoelen wanneer ik de gaspedaal weer net iets dieper kan induwen en wanneer we voluit op de rem moeten gaan staan. Ook al is er een planning op gemaakt. Durven afwijken van je planning en vertrouwen dat als je tijdig je rem induwt, je ook weer sneller de gas kan gaan bedienen.

Op onze schoolse activiteiten hebben we natuurlijk heel wat vooruitgang geboekt. Op zich hadden we al verder kunnen staan en meer examens kunnen afleggen, maar dat was nu net niet ons doel. Ik vind het belangrijk om zijn nieuwsgierigheid aan te scherpen zodat hij later zijn eigen hoge toppen kan uitkiezen. En dat hij over een onderwerp niet te eng denkt en dat we alleen maar bekijken wat moet volgens het leerplan. Het leerplan is onze leidraad qua onderwerpen en het minimum wat we er mee willen doen. Als we bv bij techniek het hebben over informatie digitaliseren gaan we op zoek naar wat “big data” eigenlijk zijn. Nergens wordt er gevraagd dat ze in de eerste graad al het begrip big data kennen. Het is zelfs zo dat het bijvoorbeeld nu pas op het leerplan staat van de derde graad Boekhouden-informatica. Maar dat is dan ons onderwijssysteem zeker? Al jaren actueel maar nu komt het pas piepen in het onderwijs. Of voor Engels lezen we Dracula in het Engels en gaan we op zoek in onze atlas naar alle plekken die worden besproken. Of bij natuurwetenschappen gaan we verder opzoeken over allergieën en kijken we filmpjes van Ted Education als het gaat over ademhaling en astma. Op die manier hebben we al heel wat leerstof van de tweede graad en de derde graad aangehaald. Dat loont nu niet meteen, maar dat maakt het wel leuker. En zo belangrijk hij leert verder denken over iets en leert zich afvragen waarom iets zo is en of het wel zo is.

Ik vind het zelf ook belangrijk om op de hoogte te zijn van de actua. Ten eerste komt je dit in heel wat schoolse vakken ten goede maar gewoon om kunnen mee te praten als je ergens bent. Vermits zo maar wat small talk al niet zo eenvoudig is voor iemand met autisme, vind ik het belangrijk om dan wat bagage te hebben over onderwerpen waar mensen over praten.  Zo kijken we bijvoorbeeld elke dag naar het journaal. Op een moment ging het bijvoorbeeld over de verhoogde beveiliging bij de Ronde van Vlaanderen en vroeg hij zich af hoe honden eigenlijk worden getraind om bommen op te sporen. Dus zijn we op zoek gegaan! En hebben we leuke filmpjes er over gevonden.
Maar ook in ons journaal zit al een hele progressie. We zijn gestart met elke dat het NOSjeugdjournaaljeugdjournaal op NOS te kijken. Het journaal eindigt daar altijd met een poll. Dus dat is handig en op 2 manieren. Want het geeft een onderwerp om je een mening over te vormen en hij moet leren kiezen. En dat is niet altijd makkelijk. Uiteraard zoeken we ook de plekken op in onze atlas waar het over gaat en op die manier wordt het ruimtelijk beeld alsmaar beter. lingohackMaar sinds enkele weken zijn we overgeschakeld naar 1 keer per week te kijken naar Lingohack van BBC. Nieuws  in 3 korte berichten gebracht met telkens het aanleren van een 3- à 4-tal woorden. En sinds deze week zijn we gestart met op maandag naar het middagnieuws te kijken op TV. Dat is al een hele stap vooruit. Want bijna een half uur luisteren naar nieuws dat toch wel op een veel saaiere manier gebracht wordt, is een extra inspanning qua concentratie. Maar knap dat we zo ver zijn!

Maar ook onze planning heeft een hele evolutie doorgemaakt. Van een planning van welke vakken op welk moment in de dag gingen we naar een planning wat we precies gingen doen elke dag voor dat vak. We probeerden ook elke dag samen ’s ochtends de planning te maken, maar dat gaf na een tijdje zo veel stress en dus leunden we akelig ver over de hekken naar ons sluw dal toe. Het nadeel was toen ook nog dat de planning enkel op papier stond en er aan denken om op dat papier gaan te kijken als hij iets wou weten… dat werkte nog niet. Dus zijn we geschakeld naar een planning op de Google-agenda. Op die manier ziet hij wanneer we waaraan werken, maar ook wanneer we gaan lopen of longboarden of … en wanneer hij vrij is. En hij krijgt er meldingen van als we binnen 10 minuten gaan beginnen, dus dat is fijn qua voorbereiding.

Het plannen per dag had dan weer het nadeel dat als ik te weinig had gepland en iets extra wou doen, dat dat niet ging. Het was niet gepland! Maar als ik te veel had gepland en we kregen het niet af in de tijd die ik had voorzien dan werd hij heel ongelukkig en vol stress. Dus schakelden we naar een weekplanning per vak en voorzien we afwerkmomenten in onze planning en zo hebben we ook dat probleem weer opgelost. Maar we gaan nog verder onze top beklimmen want hij moet natuurlijk zelf leren plannen. Maar 1 ding tegelijk! Voet op de rem houden!

Ook qua duur van werken hebben we al heel veel getest. Werken per halve uren aan 1 vak, of werken per kwartier maar dan 2 vakken na elkaar. Uiteindelijk zijn we onze diepe dalen doorgekomen door een schema aan te houden van 20 min werken en 30 min pauze. Klinkt misschien niet veel per dag, maar die 20 minuten werken we wel echt. En geef toe, trek van een lesuur van 50 minuten in de klas de tijd af om die je leerlingen of de leerkracht nodig hebben om van klas te wisselen, de agenda in te vullen, de leerlingen gaan te laten zitten, een extra uitleg hier en daar… en je zal niet zo veel meer dan 20 minuten individueel werken hebben. Maar ondertussen groeien we daar ook weer in en soms werken we 25 min of 30 min of soms gaan we 2 vakken van 20 min tegen elkaar aan plakken. Wel moeten we dan goed kijken welke vakken. Na wiskunde doen we best niets anders. Niet omdat hij niet goed wiskunde kan, maar het vraagt wel veel energie. Dus Engels en dan geschiedenis bv kan perfect. En zo duwen we onze gas weer net iets verder in om langzaam omhoog te gaan en onze pieken en dalen te vermijden.

Met alle hevige hoofdpijnen, buien van misselijkheid, angst voor insecten, angst voor geluiden, kwamen we natuurlijk ook veel minder toe aan sporten de laatste maanden. Maar ook dat hebben we weer positief kunnen ombuigen. We volgen ondertussen een loopschema van Runtastic en gaan 3 keer per week lopen. Wel kijken we waar we gaan lopen. Het moet rustig zijn en er mogen niet te veel insecten zijn. Dus plekken als een bos of langs een kanaal zijn al uitgesloten. Maar dat komt nog. We pakken 1 ding per keer aan. Dat is de rem die we indrukken. We kunnen niet werken aan onze conditie en de angst voor insecten samen aanpakken.
Maar we gaan niet alleen lopen natuurlijk. We werken ook met krachtoefeningen, fietsen, longboarden, wandelen, zwemmen,… En een beter conditie zorgt er ook voor dat we weer gemakkelijker uit onze dalen kunnen klimmen.
Of we combineren leren en sporten. Ik zorg dan voor en parcours buiten met allerlei oefeningen en bij verschillende standen ligt een vraag over natuurwetenschappen te wachten. Op die manier hebben we ons hoofdstuk rond het ademhalingsstelsel herhaald. Ideale combinatie toch?

Maar de fijnste stijgende lijn voor hem na de Rilatine is dat hij terug veel opener is geworden en terug dingen samen doet. En dat maakt ons allemaal zo blij! Daar wil ik gerust een aantal uurtjes wiskunde voor inleveren als dat moet.

En op de laatste dag voor de paasvakantie is hij zelfs met de fiets naar de school gereden waar zijn klas van vorig jaar op school zit om dan samen een ijsje gaan te eten en hun oude school te gaan bezoeken. En dat deed hij dan toch maar weer en hij was er op dat moment niet zenuwachtig voor. Wel merkten we de afgelopen dagen dat we soms op onze rem moesten gaan staan omdat hij zich onrustiger voelde. Maar hij heeft het gedaan! Hij was wel moe daarna, want de hoeveelheid aan prikkels is enorm. Hij was ook iets eerder doorgegaan. En dat is misschien wel de beste les die hij aan het leren is met pieken en dalen. De stap zetten en iets meedoen, maar voelen wanneer het te veel wordt en dan een stapje terug doen.

Onze pieken en dalen brengen ons dus wel waar we moeten zijn… Het is een les die we samen moeten leren. Misschien had ik ze al veel eerder moeten leren voor mijn omgeving af en toe. Ik kan nogal doordraven en een paar versnellingen hoger of te hoog gaan. En ik ben altijd verbaasd geweest als mensen dan vonden dat ik te snel ging. Maar kijk… je bent nooit te oud om te leren en ook ikzelf leer dus veel dankzij ons thuisonderwijs…. met spitse toppen en sluwe dalen. 😉

 

 

Samen onze reis voorbereiden

Het was al lang gepland (toch voor ons doen – al van eind augustus) dat we eind februari naar Noord-Noorwegen en Spitsbergen zouden gaan. Daar hoort uiteraard heel wat voorbereiding bij als je alles zelf wil regelen. Maar dan komt er nog een tweede voorbereiding. Want met een diagnose ASS in huis lijkt eerst alles ver weg en is er nog niet veel interesse in specifieke details, maar de ervaring heeft ons al geleerd dat als we niet tijdig beginnen met alles te overlopen dat op een dag alle vragen van de hele wereld in 1 keer worden los gelaten in zijn hoofd. Dus gingen we na de kerstvakantie tijdens onze TGIM aan de slag rond Noorwegen. TGIM??!! Yep, hij bracht zelf aan dat hij liever na het weekend rustig begint dan op vrijdag al een beetje uit te bollen met leukere lessen. Dus werd onze TGIF een TGIM en hebben we nu een “Thank God it’s Monday”. Alhoewel hij nog altijd niet zo blij is dat het maandag is, verzacht deze opbouw toch de pijn.

Dus gingen we aan de slag op maandagen om onze reis te overlopen en een duidelijk tijdschema op te stellen. Maar het leuke was dat we er zoveel bij konden betrekken…. Zo veel te leren op een leukere manier en die ook veel beter tot de verbeelding sprak.

Op onze eerste dag zouden we met de auto naar Schiphol rijden om daar het vliegtuig te nemen naar Oslo. Dus gingen we opzoeken met Google maps hoe we moesten rijden. Dat is Schipholal meteen wat Aardrijkskunde. Maar we gingen ook opzoeken door welke provincies we zouden rijden in België (dat is snel gedaan als je in Limburg woont natuurlijk) en in Nederland. Fijn, want zelf ken ik de provincies van Nederland ook helemaal niet zo goed. Vervolgens gingen we dan opzoeken hoeveel inwoners er zijn in beide landen en de oppervlakte. Dit gingen we dan met elkaar vergelijken door er breuken van te maken en ze te vereenvoudigen. Ook leerden we meteen dat we duizend kunnen schrijven als  10³. Dus dat was goed geoefend al op het stukje van wiskunde dat we binnen een weekje zouden beginnen.

Maar bij het starten van zo’n leermomentje over Noorwegen begonnen we altijd met het uittekenen van een mind map. Dat vind ik zelf nog al belangrijk omdat je dan je ideeën geordend krijgt en dat is vaak net een executieve functie die bij ASS niet zo goed loopt en die we nu ook net nodig hebben bij het maken  van de mondelinge examens. Maar des te meer nog later als je gaat verder studeren en gaat werken. Dus onze mind maps werden goed ingeoefend. Een andere executieve functie die niet altijd zo goed loopt bij diagnoses van ASS en ADHD is tijd inschatten. Dus gingen we samen op voorhand nadenken om hoe laat we zouden moeten opstaan op de dag van ons vertrek. Even terugrekenen dus van onze vlucht, naar hoe lang op voorhand daar zijn, parkeren, rit, reserve nemen, opstaan en wassen…

We leerden ook wat geschiedenis door het te hebben over de Europese Unie waar Noorwegen geen lid van is en Svalbard vormt dan meteen nog een heel speciaal geval. Want het behoort wel tot Noorwegen maar is dan ook nog geen Schengenland. Dus we moesten ons internationaal paspoort meenemen. Zo leerden we ook meteen een lijstje maken  van wat we nog moesten doen en wat we moesten meenemen. Alweer een belangrijke executieve functie.

Uiteraard gingen 1 van de interesses ook uit naar het vliegtuig zelf. Zo zochten we op welke type van vliegtuig het zou zijn en welke route het zou vliegen. Zo konden we op vliegtuigradar24.nl volgen hoe ons vliegtuig zou vliegen. Maar hoe komt het nu eigenlijk dat een vliegtuig vliegt? Dus er kwam wat natuurwetenschappen en techniek bij. We hadden het nog eens over de wetten van Newton en Bernouilli, overdruk en onderdruk, … En via filmpjes en simulators leerden we zelfs (vereenvoudigd) hoe je een vliegtuig bestuurt. Hier enkele van onze filmpjes die we bekeken:

En uiteraard hoorde er ook bij om allemaal samen ’s avonds vliegertjes te vouwen en proberen de beste te vouwen! En geef toe Engels hadden we meteen als vak ook goed geoefend door deze filmpjes te kijken. En nog een leuk weetje… een even vluchtnummer brengt je naar het Noorden of naar het Oosten en een oneven vluchtnummer naar het Zuiden of het Westen. Dus onze windroos kwam ook meteen aan bod. Maar uiteraard ook het gradennet. Want geef toe als je naar het meest noordelijke punt van Europa gaat kan je dat toch niet vergeten. Longyearbyen, de hoofdstad van Svalbard ligt op 78° Noord.

Maar als je naar het Noorden van Noorwegen gaat in de winter dan denk je meteen aan het Noorderlicht. En ondertussen hebben we het 4 keer gezien en kunnen we ook al zeggen dat IMG_0847het echt prachtig is! Een echt WOOOOWWW-moment als het begint te dansen in de lucht. Maar goed dat wisten we toen nog niet 😉 Bij techniek kwam er net een stukje over de gloeilamp en lichtpollutie. Van lichtpollutie via bioluminescentie kwamen we ook bij de aurora terecht. Als je hier dan leuke filmpjes over kijkt op TED Education in het Engels dan krijg je een hele hoop vakken bij elkaar: Engels, Fysica, Chemie, Aardrijkskunde,… Het eerste filmpje “What is an aurora?” bracht ons bij een tweede filmpje “Solid, Liquid, Gas … and Plasma” en uiteraard moesten we het ook over golflengtes hebben en dus nog een derde filmpje. Dus vanuit onze techniek leerden we zoveel meer. We namen de Periodieke tabel der elementen bij om He, O en N op te zoeken. We leerden over magnetisme, de polen en de veldlijnen. We leerden over de aggregatietoestanden en voegden nog eentje toe t.o.v. het leerplan, namelijk plasma. We gingen vanuit dit plasma verder naar de werking van de plasma- TV. We leerden over golven, frequenties en periodes en de kleuren die erbij horen van het licht. En het leuke is dat we dit in Noorwegen nog een paar keer uitgelegd kregen en dat Thijssen het zelfs aan een gids mocht uitleggen. Als dat geen geïntegreerd onderwijs is 😉

Maar Thijssen kreeg soms ook zelfstandige opdrachten om weetjes op te zoeken op het internet. Zo ging hij op zoek naar weetjes over de Samicultuur, welke dieren er leven en meer specifiek weetjes over de ijsbeer. Als we dan bij natuurwetenschappen leerden over de tanden bij het spijsverteringsstelsel konden we weer mooi terugkoppelen naar de tanden van de ijsbeer.

Maar zeker zo belangrijk buiten die onderwijsactiviteiten was gewoon opzoeken in welk hotel we zouden verblijven, hoe het er uit zag, welke musea we wilden bezoeken, wat er te zien is, hoe ver het stappen is, waar we pizza kunnen eten… Die hele planning uitwerken gaf ook een voorspelbaarheid. En hoewel de zenuwen een dag voor ons vertrek hoog opliepen (en we het leren even moesten laten voor wat het was die dag) gaf deze hele uitwerking toch een rust. En dat was een belangrijks les voor ons allemaal. Goed uitwerken en goed plannen, geeft rust op dat moment en dus wordt de vakantie aangenamer voor iedereen. En als er dan iets onverwachts tussen komt of iets spontaan wordt gepland, dan is dat niet erg. Hij heeft altijd terug een houvast naar hoe het iets verder op de dag zal zijn.

Dus we planden leuk samen onze reis. We leerden ontzettend veel samen bij (uiteraard ook een paar woordjes Noors) op gebied van school (en wat echt wel leerstof was van hogere graden dan de eerste graad) maar we leerden ook hoe we een spannende reis toch voorspelbaar kunnen maken.

En nu we terug zijn… kan ik zeggen… HET WAS EEN TOPVAKANTIE!!! Noord-Noorwegen en Spitsbergen moet je echt nu op je bucket list zetten!!

Voor wie wil… dit is het Reisboekje dat we maakten. En nog enkele sfeerbeelden van onze supervakantie!

Deze slideshow heeft JavaScript nodig.

 

 

 

Eerste examen!!

In het begin van ons thuisonderwijsavontuur – september 2016 dus – hadden we al zitten nadenken welk vak we als eerste zouden aanpakken om naar een eerste examen toe te werken. Het stond snel vast dat je daar iets voor kiest wat vertrouwen geeft. Dus moest het Engels worden voor hem. Hij spreekt zo goed Engels en het mooie is …. dat hij zich dat echt helemaal zelf heeft aangeleerd tot en met het “British” accent. Gewoon door te gamen en Youtube te kijken. En ik hoor bij sommigen al wat radartjes in hun hersenen kraken dat het dan toch wel niet helemaal correct Engels zal zijn. Dat kan… dat weet ik niet, want ik ben geen taalkundige. Maar alleszins op vakantie had hij ook twee Engelse vriendjes en hun ouders waren enorm verwonderd dat hij zo goed Engels sprak tot en met het accent toe. De oudste broer vond zelfs dat hij beter Engels sprak dan zijn jongere broer van elf 😉

Dus Engels zou het eerste examen worden. Maar ik wou toch eerst de handboeken doorlopen samen met hem. Ik wou hem immers niet het gevoel geven dat hij in dit systeem wel even examen kon maken zonder er iets voor te doen. Alhoewel ik er van overtuigd was dat hij zou slagen zonder dat we de boeken doornamen. Maar het leek me geen goede houding om aan te leren. En dan ga je plannen en de examenplanning bekijken. Elk examen wordt ongeveer 1 keer in de 2 à 3 maanden gepland. En Engels mondeling kwam nu eenmaal beter in het schema uit, Engels schriftelijk kwam te vroeg. Dus de datum werd gezet op maandag 6 februari. Spannend… eerste examen ooit voor de examencommissie!

Iets na het plannen van deze examendatum ging het minder goed met Thijssen – heel veel last van een heel druk hoofd – en we moesten ons tempo vertragen. Maar goed, je kan tot een week of zo je examen nog annuleren, dus nog meer even aankijken. Maar toch wel spannend, want de hele tijd gaat het door je hoofd uit. Gaat hij het wel kunnen? Een onbekende omgeving instappen… onbekende examinatoren voor hem…. hoe vallen die mensen mee…. kunnen die hem een beetje op zijn gemak stellen…. hoe reageren ze als hij blokkeert…. zal hij niet zo veel stress hebben dat hij zelfs niet wil binnengaan… zal hij goede dagen er voor hebben zodat hij die ochtend rustig is… of zal hij al zo in paniek zijn dat zijn hoofd nog drukker wordt en niet gaat… hoe gaat hij buiten komen… hoe moet ik het hem uitleggen als het niet meevalt…. gaat zijn zelfvertrouwen een deuk krijgen… Ik moet je niet vertellen zeker dat het in ons hoofd ook allemaal heel druk werd? Gelukkig heb je dan een lieve echtgenoot die je af en toe – of eigenlijk regelmatig – kan meenemen in de tol van je gedachten. En ook een superbegripvolle tienerdochter die dit al heel goed kan plaatsen en er kan over mee praten en vooral ook kan luisteren.

In de voorbereiding naar het mondeling examen toe wist ik dat het spreken op zich niet het ergste zou zijn voor Thijssen maar bedenken wat hij er over moet zeggen en hoeveel hij er over moet zeggen en hoe je zenuwen de baas worden. Dus gingen we ongeveer 3 weken voor het mondeling examen van start om over allerlei opdrachten kleine mondelinge voorstellingen te houden: je familie voorstellen, je laatste vakantie beschrijven, een boef uit een strip of game beschrijven, met een klacht naar de dokter gaan, een dokter interviewen over zijn beroep, je eigen karakter beschrijven, je droomjob omschrijven en welke kwaliteiten je er voor nodig hebt… Ik wist dat hij voorbereidingstijd zou krijgen in Brussel en dus moest hij dat ook oefenen. En net die voorbereiding vond hij het moeilijkst. Dus een stapje terug voor hem en eerst gewoon starten met het onderwerp te zeggen en hem er onmiddellijk over te laten praten zonder voorbereiding. Op rustige dagen ging dat vrij goed, maar op minder rustige dagen in zijn hoofd, kwamen er dan 2 zinnen uit. En in de letterlijke autiwereld was dat genoeg, want hij had toch geantwoord op mijn vraag. Dus dan maar weer even het doel uitleggen van zo een examen: “Het maakt niet uit wat je zegt, maar ze moeten kunnen horen dat je Engels kan spreken.” Ik denk dat dat de zin is die de afgelopen weken het vaakst uit mijn mond gekomen is.
En toen kwam de voorbereidingstijd er bij. Pffff…. dat was een moeilijke. Je krijgt dan een voorbereiding met 3 woorden op. “Lieve schat, je moet iets meer opschrijven, want op je examen vergeet je misschien dingen van de stress, en dan kan je altijd terugvallen op je blad”. “Nee… ik kan dat niet. Ik weet niet wat opschrijven en ik kan het toch zeggen?!” Maar blijven volhouden, allebei . Elke dag opnieuw een mooi leeg blad met 3 woorden er op 😉

Een week voor het examen gingen we dan echt examinator spelen met binnenkomen, zitten gaan,…, bedanken en keurig afscheid nemen. En ook toen toch weer even overschat. Vreemd, aan onze dochter heb ik precies nooit uitgelegd hoe ze zich moest gedragen: niet gaan zitten voordat ze het je zeggen, mooi beleefd en keurig groeten, mooi rechtop lopen, … Vond Thijssen maar heel vreemd allemaal! Hij was zo lief, slungelachtig en onzeker bij het oefenen de eerste keer. Maar dat kan dan niet natuurlijk, dus een gesprekje er over en oefenen. Tot een paar dagen er voor want hij vond dit deel nog het moeilijkste (nog moeilijker dan voorbereiden) en ik wou er niet te veel stress door opleggen. De laatste week gingen we dan van 1 opdracht per keer krijgen, naar 2 opdrachten per keer, naar 3 opdrachten per keer. Waar voel je je het beste bij? Alle 3 opdrachten eerst bekijken zodat je een zicht krijgt qua tijdsverdeling (te moeilijk voor iemand die niet goed over weg kan met tijd) of dadelijk aan de eerste beginnen? Het werd het laatste. Niet ideaal in mijn ogen, maar je moet kiezen in je stressfactoren en ik denk dat we er al genoeg hadden. En de 3 opdrachten werden voorbereid in 5 minuten. En terwijl hij in Brussel 20 minuten zou krijgen en 5 minuten extra omwille van de zorgklas. Oh jee, zou hij niet te zenuwachtig worden in die resterende 20 minuten dan?

Dus strategie nog eens bepaald over hoe voorbereiden.
– Probeer eerst wat gedachten te noteren in puntjes.
* Te moeilijk, daar kan ik niet op voorhand over nadenken. Dat komt als ik praat.

– Zeg het dan in je hoofd en schrijf terwijl wat op.
* Resultaat: 3 woorden

-Ga dan oefenen wat je gaat zeggen zodat je zeker weet dat je alle woorden kent.
* Maar dan hebben ze het toch al gehoord.
-In je hoofd oefenen!
* Ahh!

-Bekijk nu nog eens wat je heb opgeschreven. Kan je er echt niets meer bij schrijven?
*Resultaat: 1 extra woord

Ach ja, dan maar zonder echte voorbereiding. Hij praat eigenlijk ook heel vlot Engels en gebruikt woorden die ik niet eens ken en achteraf moet gaan opzoeken. Niet dat mijn Engels zo goed is, maar het niveau is toch hoger dan tweede middelbaar.

De donderdag voor het examen trokken we dan naar Anderlecht naar het examencentrum. Gewoon op voorhand al eens verkennen en wennen aan de omgeving. Daar sloegen de zenuwen al aardig toe. We gingen kijken waar we ons moesten aanmelden en een heel lieve dame gaf wat uitleg rond hoe het maandagochtend zou verlopen. Identiteitskaart afgeven en dan krijg je 2 stickertjes met je gegevens op. Die neem je mee naar het examenlokaal. Eentje is voor op je examen te plakken en het andere stickertje is voor op je aanwezigheidsattest dat je krijgt van de examinator. De inspectie ziet die attestjes blijkbaar graag als ze op bezoek komen. Vreemd… zouden ze toch zelf moeten kunnen opzoeken of je al bezig bent met examencommissie?! Maar goed, ze legde alles heel goed uit en wist ook al te vertellen dat zij er ook zou zijn maandagochtend. Fijn! Al 1 bekend gezicht voor hem maandagochtend.

Altijd zonde om naar Anderlecht te rijden en er dan verder niets mee te doen. Dus koppelden we er een kleine uitstap aan vast. In Anderlecht ligt de Hall of Fame… een park met allemaal graffiti. Dus gingen we op stap met het fototoestel om de mooi graffiti vast te leggen en de ideeën te laten komen om zelf graffiti gaan te maken. Dus wordt nog vervolgd!

Maar dan de laatste dagen in aanloop van het examen. Die donderdagavond, na ons bezoek aan het examencentrum, was hij erg nerveus. Hij kon niet slapen en trilde echt van spanning. Maar de volgende dagen ging het gelukkig beter en verdween het examen ergens in een ver hoekje in zijn hersenen. Zelfs de vrijdag nog een laatste keer oefenen voor het examen ging op een rustige manier. Het interview of de dialoog – wat altijd het laatste deel is blijkbaar op het examen- ging heel goed. Nog een laatste tip… reageer zeker even op iets wat de tegenspeler zegt en stel niet gewoon je vragen, want dan laat je horen dat je begrijpt wat je tegenspeler zegt. Hij is er klaar voor!

Zondagavond even dilemma. Gaan we het nu al bespreken hoe de maandagochtend zal verlopen en de kans pakken dat de stress weer heel erg hoog wordt of gaan we het pas maandagochtend zeggen en dan de kans pakken dat de stress zo een hoge berg blijkt te zijn dat de Mount Everest een mierenhoopje lijkt? Ons besluit lag voor de hand. Zondagavond rustig overlopen hoe de maandagochtend er zou uitzien. Opstaan om 5u40, tanden poetsen en omkleden, eten in de auto en in de auto op de iPad spelen, rustig toekomen waarschijnlijk tussen 7u en 7u30, dan nog rustig wachten tot 8:10 om aan te melden bij de vriendelijke mevrouw, dan wachten tot 8:40 in de grote zaal vooraan en dan naar boven naar lokaal 101 voor je examen, je krijgt je vragen en dan 25 minuten voorbereiden en dan 20 minuten examen. Denk er aan dat vanaf je examen bij de examinatoren begint alles in het Engels moet verlopen. Pff… de stress kwam, maar het viel nog mee. We hadden allemaal erger verwacht. Het in slaap vallen ging nog.

De ochtend zelf… Zelf stonden onze zenuwen tot het uiterste gespannen, maar masker op en kalm lijken! Alles verliep volgens plan, behalve de E314. Daar gebeurde om iets na 6u een ongeval en wat ik anders op een ruim kwartier rij, duurde nu 1u en 20 minuten. Dus we kwamen pas toe om 8u20. Nog op tijd maar het begon toch even spannend te worden. Maar vanaf dat moment konden we terug schakelen naar ons schema. Hij ging zenuwachtig binnen maar ging met rechte schouders binnen. En daar zit je dan als mama… Zal hij durven beginnen spreken? Zal hij niet in paniek slaan? Zal hij iets voorbereiden? Ondertussen je zenuwen ventileren naar het thuisfront via Snapchat. En dan na een tijdje hoor je dat hij aan het praten is. Oef, die stap heeft hij gezet. Je hoort dat het vlot gaat, dat het accent goed zit en de intonatie.
Maar dan komt hij buiten en het eerst wat hij zegt is: “Ik heb dat wel niet afgekregen. Mijn tijd was al om en mijn voorbereiding was niet af!”. Wat? Nooit meer dan 3 woorden willen opschrijven en nu plots tijd te kort? Dus het heeft geloond eindelijk al die keren oefenen op voorbereiden.

Zelf was hij er niet gerust op. Hij was verontwaardigd dat hij niet wist dat hij de foto’s en de dialoog die hij moest aanvullen mocht gebruiken tijdens zijn mondeling. Dat had hij pas op het einde van zijn examen door. Ze hadden gezegd dat hij zijn voorbereiding mocht gebruiken maar niet die foto’s! Tja, letterlijke interpretatie zeker 😉 En dan ga je zelf als je thuis komt wat lezen in de verschillende Facebookgroepen. Oei, blijkbaar heel wat tieners die dachten dat het goed ging en dan maar net geslaagd waren of zelfs niet geslaagd. Voor hem was het heel belangrijk om te slagen. Zelf vond ik dat hij het meest geslaagd was door gewoon durven te gaan en durven naar binnen te stappen in een onbekende omgeving met onbekende mensen. Dat had hij toch maar even goed gedaan. Maar ja… die punten die gaan zijn bevestiging zijn.

En dan begint het wachten. Soms staan punten van mondeling ’s avonds al op het platform en soms ook pas na 2 weken. Mijn Fitbit had heel wat stappen te tellen gisteren. 100Om het kwartier  naar de computer lopen om te kijken of er al iets op staat. Niks. Nog niks. Nog niks. Dus dan maar ’s avonds de avondspits in van rond rijden  voor hobby’s en eten maken. Daarna toch nog even snel controleren. Wat? Dat kan niet?! 100??!! Toch maar even checken. Website afsluiten en nog eens opnieuw oproepen. Nog altijd 100. Dochter even vragen om mee te komen kijken of ik het nu verkeerd zie of begrijp. Maar nee, die 100 blijft er staan. Ongelooflijk!!!! Ik wist dat hij heel goed Engels kan, maar dan in heel die onbekende omgeving binnenstappen en het toch nog zo goed doen?!

Dus toen naar Thijssen… Er viel zoveel stress af van zijn lijf als hij hoorde dat hij gewoon maximum had. Die muur waar Stef Bos zo mooi over zingt (Breek de Stilte) viel 5 seconden naar beneden. Net lang genoeg om ons allemaal een gemeende dikke knuffel te geven. Daarna ging de muur weer wat omhoog en vond hij het toch nog altijd niet fijn dat ze niet hadden gezegd dat hij die foto’s en dialoog mocht gebruiken. 😉

Hij kan het – en dan heb ik het niet over zijn 100%- zo maar binnen stappen in een onbekende omgeving en zijn ding doen. Op voorwaarde dat we het goed voorbereiden en dat hij daarna rust krijgt. Want dit vraagt zoveel dat de namiddag na het examen er rust moet zijn. En zelfs de volgende dag. Hij heeft goed gewerkt vandaag voor school maar we wilden ook naar toneel gaan. En dat was een stap te ver. Weer nieuwe prikkels terwijl die van gisteren nog niet uit zijn lijf zijn. Dus gewoon geluisterd naar wat zijn hoofd aangeeft en ons omgedraaid in het Cultureel Centrum en terug naar huis. Dat heeft hij wel  verdiend! En ook daar ben ik supertrots op dat hij durft aangeven als zijn hoofd STOP!!! schreeuwt.

Dus nog altijd superblij met onze keuze voor huisonderwijs!!

 

 

Thuisonderwijs… is telkens opnieuw kiezen

Thuisonderwijs organiseren is op zoveel manieren kiezen. Je kiest welke vakken je eerst gaat aanpakken…. wacht! Alleen dat is al een keuze! Alle vakken samen of enkele vakken er uit nemen. Maar je kiest ook elke dag opnieuw hoe je de dag zal indelen en hoe je een onderwerp zal aanpakken. Maar dat zijn logische keuzes bij thuisonderwijs. Maar je kiest ook voor je werk of je thuisonderwijs. En dat is toch een keuze die lang door je hoofd gaat, door je buik, eigenlijk door heel je lichaam.

Eerst maakte ik de keuze al om minder gaan te werken. Tegenover het zelfstandig leven 3 jaar geleden zelfs veel minder. Maar minder werk buitenhuis wou niet zeggen dat ik meer tijd had. Want je steekt heel wat tijd in thuisonderwijs. Leuke tijd! En toch verwonderen veel mensen zich er over dat je hier genoeg aan hebt en wat met je eigen sociale contacten. Maar eigenlijk vond ik het prima. Ik voelde me goed.

Dan komt de vraag (eigenlijk was het nog niet eens een vraag maar een lichte …tja lichte wat? Oppering, suggestie, …?) om terug iets meer gaan te werken en ondertussen loopt het thuisonderwijs op wieltjes.  Dus je denkt: Ja, leuk! Mijn collega’s terug zien, terug een klas vol leerlingen en vol met verhalen, terug een andere uitdaging en je zegt “ja”. Niet zo maar want ik had er al wel over nagedacht voor die lichte “suggestie” kwam. De ideeën borrelden al weer op om wat ik had geleerd in ons thuisonderwijs toe te passen op een groep.

Maar ondertussen loopt niet alles zoals je denkt dat het zal lopen. Autisme en ADHD houden zich niet altijd aan je plannen. Dus het hoofd werd hier thuis drukker en drukker en ging gepaard met hoofdpijn, buikpijn en misselijkheid. En even leek het terug naar af en leek het terug op naar school gaan vorig schooljaar. Dan moet je dus al een eerste keer durven kiezen om van je “jaarplan” af te stappen dat je had gemaakt. Geen gemakkelijke keuze, want als er een plan is gemaakt houden we ons daar graag aan. Dus het werd kiezen om het plan overboord te gooien, want dat is toch net waarom we kozen voor thuisonderwijs. Even geen plan met leerstof op maar meer rust creëren in het huis!

Toen kwam de keuze die ik lang tegenhield: opstarten van Rilatine of niet. Ik dacht altijd dat ik met rust en eigen ritme medicatie zou kunnen tegen houden. Maar iemand huilend in je armen houden omdat zijn hoofd zo druk is en zo pijn doet, doet dat vastgeroest gedachtegoed wel wijken. Dus je beslist samen met je partner na heel wat gesprekken dat het Rilatine zal worden. Gelukkig zijn er vrienden en familie in de buurt die je helpen met die beslissing of die je kunnen vertellen uit eigen ervaringen. En uiteraard Facebookgroepen. En oh ja,… ook die eigen ervaringen werden hier waar. Eetlust verminderde en dat was al niet nodig want hij eet al bijzonder slecht. Maar ook de nachtrust verminderde drastisch en nog steeds. We kregen nachten van enkele uren slaap en de volgende dag gewoon verder en weer terug een korte nacht. Maar ondertussen verbetert de hoofdpijn niet. En weer zijn er dan gelukkig vrienden die zeggen… even volhouden want het betert wel.

Maar dan komt de eerste maandag na de vakantie dichterbij en moet je starten. Je ziet de situatie niet verbeteren en weet dat je een beslissing moet nemen. Sommige situaties geven je dan dat laatste duwtje om de knoop door te hakken en helemaal te stoppen met werken voor school. Ja, ik wil voluit voor mijn thuisonderwijs gaan en vooral om rust te “scheppen” in zijn hoofd en dus ook in ons huis. Een pijnlijke beslissing want je laat collega’s in de steek en leerlingen die je nog niet kent. Maar je weet met je hart dat je de beste beslissing neemt voor je eigen gezin. Maar je hoofd staat nog in tweestrijd. Want je geeft ook graag les te midden van leuke collega’s en in een klas vol leerlingen. En uiteraard geef ik ook graag thuisonderwijs want ik kom nu met alle vakken in contact en kan alles integreren met elkaar. Maar de hoofdreden blijft “rust” in zijn hoofd. Dus ook je hoofd gaat langzaam aan je hart volgen. En het belangrijkste … een partner en een gezin dat achter je keuze staat.

En dus kies je niet 1 keer voor je thuisonderwijs maar blijft het eigenlijk telkens opnieuw kiezen als er zich weer kansen voor doen. Dus je kan wel zeggen dat ons thuisonderwijs een heel bewuste keuze is en met veel liefde gemaakt!

En kijk daar is het eerste lichtrandje al na deze keuze. De beslissing heeft rust gebracht in domino
zijn hoofd, in mijn hoofd en dus begint ook de rust in ons gezin terug te keren. We hebben weer gekozen om te werken met een andere planningsmanier en we pakken sommige vakken anders aan. Het is een beetje zoals dominoblokjes. Door de ene keuze te maken ga je alles weer eens herbekijken en ben je weer aan het “finetunen”.

Dus hoe moeilijk de keuze ook was, ze is weer bewust gemaakt en we gaan er nu weer voluit tegen aan. Ook al betekent voluit dan eerder rustig in het geval van autisme en ADHD. En misschien is dat wel nog mijn grootste uitdaging 😉