Leidt streng zijn tot beter leren?

Eerste reactie van mezelf op deze vraag is meestal: absoluut niet! Maar na de inzage van Dirkje haar examen wiskunde moet ik zeggen: ja, streng in de zin van veeleisend leidt tot beter denkwerk. Maar eerst misschien even uitleggen wat een inzage is bij de examencommissie.

Op de examencommissie mag je nooit een examen gaan inkijken als je geslaagd bent voor een vak. Niet echt fijn, want je kan niet echt leren van je fouten. Dus omdat Dirkje haar examen wiskunde uit twee delen bestaat, hadden we toch de kans om haar examen gaan in te kijken ook al was ze geslaagd. Dirkje had zelf een heel goed gevoel over het examen en het resultaat liet dat niet echt duidelijk zien. Dus we waren benieuwd.

Tijdens zo een inzage krijg je op een computer je ingescand examen (sommige examens zijn nog op papier) en de correctiesleutel te zien. Verder kan je per vraag typen wat er volgens jou niet correct verbeterd is. Ik vond het kunnen inkijken van de correctiesleutel al heel leerrijk. Want dan ziet een leerling tenminste wat er precies verwacht wordt. Er werd ook duidelijk aangegeven waar hoeveel punten opstonden. Op zich was het niet volledig oneerlijk verbeterd (we hebben wel bij heel wat vragen commentaar genoteerd) maar het is vooral streng verbeterd. Heel vaak kan je nog maar weinig tot geen punten meer halen als er in de eerste regels van een oplossing een fout staat. En dat is volgens mij toch niet altijd in het klassieke onderwijs. Als het maar een klein foutje is en het daardoor dezelfde soort oefening blijft, krijg je echt nog wel punten op je methode. En net die kleine foutjes zijn een teer punt voor iemand met ADHD. Moeten ze er daarom rekening mee houden? Nee, dat hoor je me niet zeggen. Maar ik geloof dat door er veeleisender op te zijn, Dirkje wel vroeger had kunnen leren om nauwkeuriger te zijn. Dirkje zegt nu ook dat leerkrachten haar vaak zegden dat ze nauwkeuriger moest zijn of beter moest lezen. Maar voor iemand die er problemen mee heeft, is dit te vaag. Maak het concreet en leer het stap voor stap aan. Dus dat hebben we gedaan naar haar volgend examen toe. Ik ben benieuwd want het volgende examen (fysica) is afgelegd maar nog niet verbeterd.

Maar eigenlijk is het een gemiste kans in het klassieke onderwijs. Dirkje had altijd goede punten en je krijgt als ouder dan geen examen te zien. Jammer, want daardoor weet je eigenlijk niet waar het ligt en ga je eerder uit van dan eens een fout door iets gewoon fout te doen, dan door iets niet te begrijpen, dan door niet nauwkeurig te zijn, … Maar uit het inkijken van het examen bleek al heel snel dat Dirkje de leerstof begreep. En eigenlijk wist ik dat ook wel van voor het examen als ze soms iets kwam vragen. Daarom dat ik zelf ook verbaasd was over haar resultaat. Maar Dirkje haar lager resultaat kwam bijna puur uit onnauwkeurigheid. Zelf had ze ook het idee dat ze op school op dit examen zeker 15 tot 20% beter zou gescoord hebben en ik kan haar niet tegen spreken vanuit mijn eigen ervaring op verschillende scholen. Maar door toch altijd zo veel punten te krijgen op haar werkwijze hebben ze haar ook niet geleerd om op zoek te gaan naar manieren om nauwkeuriger te leren werken. En dat was nu eigenlijk toch een belangrijk doel naar later toe.

Dus “ja, strenger in de zin van veeleisender leidt tot beter leren”. Maar het is hard af en toe en het moet groeien natuurlijk. Maar door er niet veeleisend op te zijn wordt het zeker niet geleerd volgens mij. Dus ze hadden dit eigenlijk stap voor stap moeten aanleren via allerlei hulpmiddelen en trucjes om haar zo haar nauwkeurigheid te verhogen. En het is ook vooral hard omdat we in België niet met centrale examens zitten. Dus het verschil tussen de leerlingen kennen speelt bij het verbeteren niet mee. En onbewust is dat anders altijd volgens mij. Maar vooral ook of je zelf de leerstof hebt overgebracht bij de leerlingen. Je schat daardoor al beter in wat je leerlingen kunnen en je leerlingen zijn ook gewoon aan je vraagstelling en weten waar jij de nadruk oplegde. Maar ook bij het verbeteren ga je anders te werk of jij de leerstof gaf of niet, je houdt rekening met je accenten. En met jouw eigen accenten blijf je ook rekening houden, ook al gaf jij de stof niet. Dat heb ik zelf ook ondervonden toen ik examens fysica en beheer it-systemen moest verbeteren van leerlingen waar ik de lessen niet had gegeven. Of eigenlijk moet ik zeggen dat de leerlingen het ervaren hadden en dat hun resultaat ongeveer 10% lager lag.

Maar ook doordat het examens zijn waarbij je geen leerkracht had om het uit te leggen, moeten leerlingen wel veeleisender worden. Ze moeten zorgen dat ze alle mogelijke soorten oefeningen inoefenen want je weet niet wat die examinator belangrijk vindt. Dus meestal kan je je niet beperken tot 1 handboek. Of in je vakfiche staat dat je goniometrische ongelijkheden moet kunnen oplossen. Maar hoe ver gaat dit of hoe moeilijk? Allemaal wat een leerling zelf moet leren inschatten en dus veeleisender wordt. En ja, dat leidt tot beter leren. Dus volgens mij ligt de moeilijkheid van examencommissie niet in dat de vragen zo veel moeilijker zouden zijn, maar wel doordat je zelf moet op zoek gaan en zelf moet bepalen hoe diep je het moet studeren. En ook omdat je geen enkel idee hebt wat de opsteller van het examen belangrijk vindt of wat je kan verwachten.

Dus eigenlijk ben ik ondertussen voorstander geworden van centrale examens. Vroeger was ik er tegen omdat ik bang was dat scholen zich dan zo specifiek zouden richten op het behalen van goede resultaten op die examens. Maar ik geloof toch wel dat het systeem er door eerlijker wordt. Op dit moment is het niet zo een probleem als je in België wil verder studeren. Maar in het buitenland worden vaak cijferlijsten gevraagd. En wat 78% op de ene school is, is maar 63% op een andere. Soms durft het zelfs binnen 1 school erg variëren omdat leerkrachten niet samen examens willen opstellen. Dus ja centrale examens, maar dan wel volgens het principe van de IELTS-examens. Je krijgt een niveau per vak en niet zo zeer geslaagd of niet geslaagd. En voor sommige richtingen zal je dan bijvoorbeeld maar niveau 3 voor Frans moeten hebben maar voor wetenschappen niveau 7.

Wat onze inzage opleverde weten we nog niet. We wachten ondertussen al weken op het resultaat daarvan. Maar ondertussen heeft ze ook haar punten van het andere deel van wiskunde en ook daar was ze op geslaagd. Dus weer een vak van het lijstje af. Als fysica geslaagd is, dan is het nu nog enkel chemie. Maar voor Fysica zijn we nog meer benieuwd, want daar moest enkel nog maar het resultaat voor de vraagstukken ingevuld worden op computer. Dus niks punten voor werkwijze, het is juist of fout. En dan zijn we bijna op het einde van de rit voor Dirkje. Maar de terugblik op dat jaar examencommissie en huisonderwijs is voor een later blogje.

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

w

Verbinden met %s